esewa

​भारतीय अर्थतन्त्रमा व्यापक मन्दी, चार करोडसम्म व्यक्तिको रोजगारी गुम्ने खतरा


Thursday, 5 Sep, 2019 2:51 PM
१९ भदौ, काठमाडौं । पछिल्लो दुई महिनाको अवधिमा भारतीय अर्थतन्त्रमा निकै ठूलो गिरावट आएको छ । गत शुक्रबार भारतीय केन्द्रीय बैंकले सार्वजनिक गरेको आर्थिक बृद्धिदरको तथ्याङ्कले पनि भारतीय अर्थतन्त्रको गति मन्द भएको संकेत गर्छ । शुक्रबार केन्द्रीय बैंकको रिपोर्ट सार्वजनिक भएपछि एक भिडियो सन्देश जारी गरेर पूर्वप्रधानमन्त्री एवं अर्थमन्त्री मनमोहन सिंहले निकै लामो संकटको मध्य बाटोमा भारतीय अर्थतन्त्र पुगेको बताए । मोदी सरकारको प्रतिशोधपूर्ण राजनीतिले अर्थ व्यवस्था ध्वस्त हुन थालेको पूर्वप्रधानमन्त्री सिंहको आरोप छ ।

यस्तै करिब ५ वर्ष भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको प्रमुख आर्थिक सल्लाहकारका रुपमा काम गरेका अरबिन्द सुर्बरमनले भारत सरकारले आफ्नो आर्थिक बृद्धिदरको तथ्याङ्क संशोधन गर्ने गरेकोे खुलासा गरे ।

आर्थिक वर्ष २०१९÷२०२० को अप्रिल–जुन तेस्रो त्रैमासिकको रिपोर्टअनुसार आर्थिक वृद्धिदर (जीडीपी ग्रोथ) ५ प्रतिशतमा झरेको छ, जुन गत वर्ष ८ प्रतिशत थियो । भारतीय अर्थतन्त्रमा उक्त नतिजालाई पछिल्लो ६ वर्ष यताकै सबैभन्दा कम वृद्धिदर भनिएको छ ।

गत आर्थिक वर्षको अत्यसम्म भारतलाई विश्वमै तीव्र विकास हुँदै गरेको अर्थतन्त्र मानिन्थ्यो । अघिल्लो वर्ष जुनमा ८ प्रतिशत रहेको आर्थिक वृद्धिदर सेप्टेम्बरमा आइपुग्दा ७ प्रतिशतमा पुगेको थियो । सो दर पुनः डिसेम्बर त्रैमासमा पुग्दा ६.६ प्रतिशतमा र मार्चमा ५.८ प्रतिशतमा झरेको थियो । तर भारतीय केन्द्रीय बैंकले यसलाई मन्दी मानेको छैन ।

भारतीय अर्थतन्त्रको मन्दिको पहिलो सूचकका रुपमा कमजोर आर्थिक वृद्धिदरलाई नै मानिएको छ । यस्तै अमेरिकी डलरको तुलनामा भारतीय रुपैयाँको अबमूल्यनलाई पनि अर्थतन्त्र संकटउन्मुख हुनुको सूचक ठानिएको छ । बैंकहरुको एनपीए अर्थात ऋण लिएर तिर्न नसक्ने ऋणीहरुको दर बढ्नु र बेरोजगारीको दर तीव्र बढ्दै जानुलाई पनि अर्थशास्त्रीहरुले अर्थतन्त्रको मन्द गतिसँग जोडेका छन् । यसको सबैभन्दा ठूलो प्रभाव अटो व्यवसाय र उत्पादनको क्षेत्रमा परेको भारतीय सञ्चार माध्यमले उल्लेख गरेका छन् । उत्पादन क्षेत्रको वृद्धिदर ०.६ प्रतिशतमा झरेको बताइएको छ भने उपभोगको दर पछिल्लो १८ महिना यताकै कमजोर बनेको छ ।

भारतीय अर्थतन्त्रको सुपरीवेक्षण गर्ने संस्था सीएमआईका अनुसार ४० लाखदेखि ४ करोड हाराहारीमा मानिसहरुले रोजगारी गुमाउने अवस्थामा पुगेका छन् । ग्रामीण भारतमा रोजगारी गुमाउनेको दर बढ्दै गएको बुल्मबर्गले लेखेको छ ।


घातक नोटबन्दी र जीएसटी
भारतीय अर्थशास्त्रीहरुले मोदी सरकारको कमजोर नीतिको सिकार भारतीय अर्थतन्त्र भएको आरोप लगाएका छन् । अर्थशास्त्री भरत झुनझुनवालाले बीबीसी हिन्दीसंग कुरा गर्दै सरकारी कमजोर नीतिसंगै नोटबन्दीको निर्णय र जीएसटी लागूको घोषणा हालको समस्याको मूख्य कारणका रुपमा औंल्याए ।

सरकारको दुई निर्णयले साना उद्यमीलाई खत्तम बनाएको उनको भनाई छ । यसको असर अटो हुँदै उपभोग्य वस्तुसम्म देखिन थालेको उनी बताउँछन् । भारतीय अर्थमन्त्री निर्मला सितारमणले अर्थतन्त्र आरोलो लागेको विषय स्वीकार गरेकी छैनन् । तर उनले ठूला सरकारी बैंकहरुलाई गाभेर १७ बाट सरकारी बैंकहरुको संख्या १२ वटामा झार्ने बाध्यकारी घोषणा गरेकी छिन् ।

सन् १९६९ को आर्थिक संकट टार्न ठूला बैंकहरुको मर्जरले सहयोग पुगेको आफ्नै देशको उदाहरण हेरेर मोदी सरकारले कदमहरु चाल्न थालेको बीबीसी हिन्दीले लेखेको छ ।

 


Ruslan

runner bike

furniture expo

राजनीति

अराजक तत्वको प्रतिवाद गर्नुस् : प्रचण्ड

३० भदौ, काठमाडौं । नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा) का अध्यक्ष प्रचण्डले जनतामा भ्रम छर्न खोज्नेको प्रतिवाद गर्न युवा तथा विद्यार्थीलाई निर्देशन दिएका छन् । तत्कालीन माओवादीका स्वर्गीय नेता पोष्टबहादुर बोगटीको स्मृतिमा सोमबार राजधानीमा आयोजित कार्यक्रमलाई सम्बोधन गर्दै प्रचण्डले भने, ‘जनतामा भ्रम छर्ने र हत्केलाले सूर्य छेक्न खोज्ने अराजक तत्वको प्रतिवाद गर्न र उनीहरूबाट सतर्क रहन विशेषगरी युवा र विद्यार्थी साथीहरूलाई

देशहरुबीच फाटो ल्याउने गतिविधि स्वीकार्य छैनः परराष्ट्रमन्त्री

२९ भदौ, ललितपुर । परराष्ट्रमन्त्री प्रदिप ज्ञवालीले देशहरुबीच फाटो ल्याउने कुनै पनि खालको सैन्य गतिविधि सरकारलाई स्वीकार्य नहुने बताएका छन् । नेपालले कुनै पनि देशसँग वैरभाव नराख्ने विदेश नीति लिएको पनि उनले स्पष्ट पारे।  आईतबार ललितपुरमा आयोजित ‘रोड एण्ड बेल्ट इनिसिएटिभ डाइलग’ विषयक विचार गोष्ठीमा बोल्दै उनले राष्ट्रिय हितलाई केन्द्रमा राखेर नेपालले आफ्नो विदेशी नीतिलाई अघि बढाएको उल्लेख गरे। उनले त्यसमा दायाँबायाँ हुन नदिने दृढता पनि जनाए ।
 

विमान ढिलाइ भएको विषयमा ज्ञानेन्द्र शाहीले गरेको पत्रकार सम्मेलनमा हात हालाहाल

२९ भदौ, ललितपुर । भ्रष्टाचार विरोधी अभियानमा लागेको भन्ने ज्ञानेन्द्र शाहीले आयोजना गरेको पत्रकार सम्मेलनमा हात हालाहाल भएको छ । ललितपुरको पुल्चोकमा शाहीले आयोजना गरेको पत्रकार सम्मेलनमा हात हालाहाल भएको हो । शाहीले शनिबार साँझ नेपालगञ्ज विमानस्थलमा संस्कृति पर्यटन तथा नागरिक उड्डयनमन्त्री योगेश भट्टराईका कारण विमान उडान एक घण्टा ढिलो भएको भन्दै मन्त्री भट्टराईविरुद्ध प्रदर्शन गरेका थिए । सोही विषयलाई लिएर उनले आइतबार दिउँसो १ बजे पुल्चोकमा पत्रकार सम्मेलन आयोजना गरेका थिए । 

अन्तर्राष्ट्रिय

​हङकङ आन्दोलन : प्रदर्शनकारीले पेट्रोल बम हान्ने, प्रहरीले अश्रुग्यास चलाउने

३० भदौ, काठमाडौं । हङकङमा आइतवार राति प्रहरी र प्रदर्शनकारीबीच पुनः झडप भएको छ। करिब चारमहिनादेखि हङकङमा सुपुर्दगी विधेयकको विरुद्ध प्रदर्शन हुँदै आएको छ। सरकारले विरोध चर्किँदै गएपछि विधेयक फिर्ता लिएपनि प्रदर्शनकारीहरुले भने सरकार विरुद्ध प्रदर्शन गर्दै आएका छन्।

अमेरिकी राष्ट्रपति ट्रमले गरे राष्ट्रिय सुरक्षा सल्लाहाकार बोल्नटलाई बर्खास्त

२५ भदौ, काठमाडौं । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले राष्ट्रिय सुरक्षा सल्लाहकार जोन बोल्टनलाई आफूले पदमुक्त गरेको घोषणा गरेका छन् । उनले आफू बोल्टनसँग असहमत रहेका कारण राजीनामा माग गरेको ट्वीटमार्फत् बताएका हुन् । बोल्टनले भने आफूले नै राजीनामा गरेको बताउँदै उचित समयमा आफ्नो भनाइ सार्वजनिक गर्ने प्रतिक्रिया दिएका छन् । उनले अफगानिस्तानदेखि इरानसम्मका विभिन्न विषयका चुनौतीबारे राष्ट्रपति ट्रम्पसँग फरक मत राखेका थिए ।
 

विचार / ब्लग

भारतीय फुटबल स्टार सुनील छेत्रीले मेस्सीले भन्दा बढी गोल यसरी गरे

क्रिस्टियानो रोनाल्डो र लियोनेल मेस्सी सर्वकालीन फुटबल खेलाडीहरूमध्ये सर्वोकृष्ट हुन्। यी दुवै खेलाडी क्लब वा देशका लागि खेल्दा गोल गर्न सिपालु छन्। तर यी दुवै महान् खेलाडीले अन्तर्राष्ट्रिय खेलमा गरेका गोल सङ्ख्याको सूचीको बीचमा अर्का खेलाडी छन् भन्दा धेरैलाई आश्चर्य लाग्न सक्छ। मेस्सीले भन्दा धेरै गोल गरेका खेलाडी भारतीय राष्ट्रिय टोलीका कप्तान सुनील छेत्री हुन् भन्दा अझ धेरै आश्चर्य लाग्न सक्छ। आइतवार राति थाईल्याण्डविरुद्धको एशियाली कप २०१९ अन्तर्गतको 

​लोकतन्त्रका खम्बामा खटपट

स्वतन्त्र राज्य व्यवस्थामा कार्यपालिका, व्यवस्थापिका र न्यायपालिकाबीचको त्रिकोणात्मक सम्बन्ध घनिष्ट हुनुपर्छ । संसदीय सुनुवाइ समितिले गत शुक्रबार प्रस्तावित प्रधानन्यायाधीश दीपकराज जोशीलाई प्रधानन्यायाधीश बन्ने बैधानिक बाटो रोकिदियो । यो निर्णयसँगै रामशाहपथस्थित सर्वोच्च अदालतको परिसरमात्र होइन, पुरै राष्ट्रिय राजनीति नै तरंगित बन्यो । हिजो अपरान्नहदेखि नै सामाजिक सञ्जाल र डिजिटल मिडियामा यसको पक्ष÷विपक्षमा विभिन्न मत–अभिमत प्रकट भएका छन् 

अनशनको शक्ति जुटाउने सन्त चिकित्सक

► अतृप्त
प्राध्यापक डाक्टर गोबिन्द के.सी. को पन्ध्रौँ अनशन शृंखला भर्खरै अन्त्य भएको छ । जोरजुलूम गर्दा पनि पार नलागेपछि देशकै कार्यकारी प्रमुखको प्रत्यक्ष निगरानीमा पछिल्लो अनशन शृंखला सताइसौं दिनमा आएर टुङ्गोमा पुग्यो । बितेका ६ बर्षमा सन्त चिकित्सकका अनशन शृंखलाले राजधानी काठमाडौंदेखि मोफसलमा अवस्थित जुम्लासम्मको अविस्मरणीय यात्रा तय गरेका छन् । डा. के.सी. को निराहार यात्रा भोग्नेलाईभन्दा देख्नेलाई पट्यारलाग्दो प्रतित हुन्छ । 
Top