syangyong
nlic

अनशनको शक्ति जुटाउने सन्त चिकित्सक


Sunday, 29 Jul, 2018 11:42 AM
 अतृप्त
प्राध्यापक डाक्टर गोबिन्द के.सी. को पन्ध्रौँ अनशन शृंखला भर्खरै अन्त्य भएको छ । जोरजुलूम गर्दा पनि पार नलागेपछि देशकै कार्यकारी प्रमुखको प्रत्यक्ष निगरानीमा पछिल्लो अनशन शृंखला सताइसौं दिनमा आएर टुङ्गोमा पुग्यो । बितेका ६ बर्षमा सन्त चिकित्सकका अनशन शृंखलाले राजधानी काठमाडौंदेखि मोफसलमा अवस्थित जुम्लासम्मको अविस्मरणीय यात्रा तय गरेका छन् । 
डा. के.सी. को निराहार यात्रा भोग्नेलाईभन्दा देख्नेलाई पट्यारलाग्दो प्रतित हुन्छ । एक उच्चत्तम सीपयूक्त जनशक्ति निष्प्राण जस्तै ओछ्यानमा पल्टेको दृश्य गएको ६ वर्षमा सामाजिक संजाल र मिडियालाई राम्रै खुराक भएको छ ! विक्रम सम्वत् २०६९ साल असार २४ गते ‘ वरिष्ठताका आधारमा आइओएमको डीन नियुक्ति गरिनुपर्ने’ एकसुत्रीय माग तेर्साएर अनसन थालेका डा. के.सी. विक्रम सम्वत् २०७५ साल साउन १० गतेसम्म आइपुग्दा विभिन्न सातसुत्रीय माग सहित आफ्नो चट्टानी अडानमा टसमस देखिएनन् । 
झट्ट हेर्दा डा. के.सी. को अनसन शृंखला राम्रै फापेको देखिन्छ । तर, हुँदा खाने र हुनेखानेले डा. के.सीलाई हेर्ने नजर अलगअलग छन् । हुनेखाने जो छन् धन दौलत खर्च गरेरे आधारभूत आवश्यकता अन्तर्गत पर्ने क्षेत्रको व्यवसाय आफ्नो नियन्त्रणमा पार्न खोज्छन् । जहाँ कालन्तरमा बिना मोलाहिजा (बार्गेनिङ्ग)  मनग्ये मुनाफा आर्जन गर्न सकिन्छ । त्यस्ताले डा.के.सीलाई कर्के नजरले हेर्छन र भन्छन् पखः तलाईं ठेगान लगाउने अस्त्र नीति निर्माणको तह हो जो हामीप्रति उदार हुनासाथ तिमीलाई चरीकन्ठे (के गरौँ के नगरौँको अवस्था वा वाध्यता) पु¥र्याइदिन्छौं ! अर्को तह छ हुँदाखाने । जसलाई आधारभूत स्वास्थ्य क्षेत्रको विश्वव्यापी मान्यता बुझेका तर, सजिलै विक्री नहुने बुज्रुकहरूको साथ, सहयोग र समर्थन छ । जुन तप्का डा.के.सी. हाम्रै वा बहुसंख्यक नागरिकको पक्षमा वकालत गर्ने सन्त पुरुष हुन भन्ने मान्यतामा उहिल्यैदेखि अडिग छ । 
यस्सो हेर्दा डा.के.सीको अनशन बर्गीय द्वन्दको भूमरी परेको छ । फलत डा.के.सीले पटकपटक आन्दोलन जित्छन् तर, व्यवहारमा हार्दै आएका छन् । पूँजीवादी वा खुल्ला बजार अर्थनीतिको अभ्यास गर्ने जुनसुकै मुलुकको एउटा अनौठो विशेषता के हो भने हुनेखाने वर्गले राज्य शक्तिको श्रोतमा सजिलै पहुँच स्थापित गर्न सक्दछन् र नीति–निर्माणको तहलाई बिना झन्झट प्रभावित तुल्याउन सक्ने क्षमता राख्दछन् । डा.के.सीले यो पन्ध्रौँ अनशन शृंखलासम्म आइपुग्दा दर्जनौं समझदारी पत्रमा हस्ताक्षर गरिसकेका छन् तर, कार्यान्वयनको चरणमा पुग्दा नपुग्दै समाजलाई नै दिग्दभ्रमित तुल्याउने अफवाहहरू सिर्जना गरिन्छ । यो कसरी सम्भव छ ? कारण त्यहि हो शक्तिकेन्द्रसँग हुनेखानेको बढ्दै जाने सामिप्यता जहाँ हुँदाखानेको उपस्थिती शून्य प्रायः हुन्छ । यसर्थ, म भन्छु डा.के.सीको अनशन शृंखलाको खुड्किलो संसद्मा चिकित्सा शिक्षा विधेयक पेसै भएको भएपनि झनै जटिल मोडमा अड्किएको छ । स्वास्थ्य क्षेत्रका तमाम ब्यथितीलाई व्यवस्थापन गर्ने हो भने आफ्नो ज्यान उत्सर्ग गर्न तयार अरु कर्मठ जोडी डा. के.सीलाई पछ्याउँदै हिड्नुपर्छ । यो एउटा अभियान हो, अभियानको निरन्तरताका लागि अभियान्ताको उत्तराधिकारीप्रति समर्थक र सासनसत्ता दुवै क्रमशः उत्तिकै भरोसायोग्य र सतर्क हुनुपर्दछ । 
२०७३ साल असार २३ गतेदेखि साउन १० सम्म चलेको आठौँ अनशन शृंखलाबाट डा. के.सी मेडिकल शिक्षाको ब्यथितीमा मात्र सिमित भएको देखिँदैन । संबैधानिक स्वायत्त संस्थाको प्रमुखलाई हटाउनुपर्ने माग मुद्दा अनशनकै क्रममा थपिँदै गएका हुन् । अभियानको पक्ष–विपक्षमा बादविवाद उर्लिंदै जाँदा हालसालै एकजना क्याबिनेट माननीय मन्त्रीज्यू पदच्यूत भए । अनशनको शक्ति बढ्दै जाँदा उत्पन्न हुने प्रीय अप्रीय घटना परिघटनाले सरकारी दानापानीमा जीवन भरथेग गर्दै आएका उच्चत्तम सीपयुक्त जनशक्ति डा.के.सीलाई अव ‘वरिष्ठताका आधारमा आइओएमको डीन नियुक्ति गरिनुपर्ने’ जस्ता एकसूत्रीय मागमा फर्किन दिँदैन । 
डा.के.सीले साझेदारी सासनसत्तालाई मात्र होइन दुईतिहाईको राज्यसत्तालाई पनि चुनौती दिए । स्वयम् डा.के.सी पनि सुविधाजनक दवावमा पक्कै हुनुहुन्न । एउटा व्यक्तिले पटकपटक राज्यलाई चुनौती दिँदा पद्वतिगत ढंगले गर्ने गरिने कार्यमा पक्कै पनि प्रभाव पर्छ । प्रतिनिधिमूलक संस्थाको मानमर्दन डा.के.सीको नैतिक बललाई खल्बल्याउने तरिकाले विकसित हुनुहुन्न । खुल्लाबजार अर्थनीतिमा यो गर त्यो नगर भन्ने अधिकार राज्य स्वयमलाई त हुदैन भने हामी त राज्यका एक अंग, साचो अर्थमा नागरिक हौँ । सासनसत्ताको मझेरीमा पहुँच राख्ने ‘हुनेखाने’ नव धनाड्य वर्गले पैसा र पहुँचका भरमा अर्काको जीवन किन्ने ठेक्का अपेक्षा नगर्दा हुन्छ । तीन करोड सबै नेपाली दक्ष चिकित्सक भएको नेपाल लङ्गडो हुन्छ । अचेतन अवस्थामा आफ्नो पेट चीर्न दिने इजाजत पत्रमा हस्ताक्षर गर्दा विरामी स्वयमले पुनर्जीवनको पूर्ण अपेक्षा गरेको हुन्छ । डा.के. सी अभियानको धारतल त्यहीं तपाईं हाम्रो पेट कस्तो मान्छेलाई चीर्न दिने भन्नेमा केन्द्रीत छ । 

सन्दर्भ सामाग्रीहरू :– 
१) वर्ष १०, अंक ९६ शनिबार १२ साउन २०७५– नागरिक दैनिक 
२) वर्ष २६, अंक १६० शनिबार १२ साउन २०७५– कान्तिपुर दैनिक 
३) स्वास्थ्य खबरपत्रिका–  २०७५ साउन अंक 
 
लेख-रचना संख्या –२८९
 
 


Ruslan

machha bank

ime

samajik surachhya

राजनीति

युवाको जीवन धरापमा राख्ने अवस्थाले अब निरन्तरता पाउँदैनः श्रममन्त्री विष्ट

३ पुस, काठमाडौं । श्रम, रोजगार तथा सामाजिक सुरक्षामन्त्री गोकर्ण विष्टले वैदेशिक रोजगारीमा रहेका लाखौँ युवाको जीवन ‘धराप’मा राख्ने अवस्थाले अब निरन्तरता नपाउने बताएका छन् । अन्तर्राष्ट्रिय आप्रवासन दिवस २०१८ का अवसरमा आज वैदेशिक रोजगार प्रवर्द्धन बोर्डको सचिवालयले आयोजना गरेको ‘वैदेशिक रोजगारीः अबको बाटो’ विषयक अन्तक्र्रिया कार्यक्रममा उनले भने, ‘अझै पनि वैदेशिक रोजगारीका क्षेत्रमा विकृति, विसङ्गति र अपारदर्शीता छन्, अब यस्तो 

नेकपाः राजनीतिक प्रतिवेदनमा छलफल

३ पुस, काठमाडौं । नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा) स्थायी कमिटीको तेस्रो बैठकमा आज पनि राजनीतिक प्रतिवेदनमथिको छलफल भएको छ । पार्टी केन्द्रीय कार्यालयमा धूम्रबाराहीमा भएको बैठकमा केशवप्रसाद बडाल, टोपबहादुर रायमाझी, भीमबहादुर रावल, योगेश भट्टराई, शङ्कर पोखरेल, सत्यनारायण मण्डल, सोमनाथ प्यासी र पृथ्वीसुब्बा गुरुङले राजनीतिक प्रतिवेदनका सम्बन्धमा आआफ्नो विचार व्यक्त गरे । सोमबारको बैठकमा १० सदस्यले धारणा राख्दै सरकार र 

संसदीय दलको नेतामा मुख्यमन्त्री शाही

३ पुस, काठमाडौं । नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा) कर्णाली प्रदेश संसदीय दलको नेतामा कर्णाली प्रदेश सरकारका मुख्यमन्त्री महेन्द्रबहादुर शाही चयन भएका छन् । सोमबार प्रदेश राजधानी सुर्खेतमा बसेको नेकपा संसदीय दलको बैठकबाट मुख्यमन्त्री शाही संसदीय दलको नेतामा सर्वसम्मत चयन भएका हुन् । नेकपा कर्णाली प्रदेश सह इञ्चार्ज तथा प्रदेशसभा सदस्य यामलाल कँडेल, अध्यक्ष गोरखबहादुर बोगटी र सचिव मायाप्रसाद आचार्यसहित बसेको बैठकले शाहीलाई 

अन्तर्राष्ट्रिय

तालिबानसँग वार्ता गर्न अफगान टोली युएई पुग्यो

३ पुस, काठमाडौं । अफगानिस्तानमा युद्धरत तालिबानसँग शान्तिवार्ता गर्न अफगान शान्ति मध्यस्थकर्ता टोली युएईको अबुधाबी पुगेको एक सरकारी अधिकारीले बताएका छन् । करिब १७ वर्षदेखि जारी सशस्त्र द्वन्द्वको शान्तिपूर्ण समाधानका लागि अमेरिकी र तालिबान प्रतिनिधिहरुबीच सोमबार पनि वार्ता भएको छ । प्रमुख मध्यस्थकर्ता अब्दुल सलाम राहिमीको नेतृत्वमा रहेको टोली तालिबानसँग वार्ता गर्न अबुधाबी आइपुगेको र दुई पक्षबीच धेरै समयपछि आमनेसामने वार्ता हुन लागेको 

चीनको विकासको मार्गलाई कसैले होच्याउन सक्दैन– चिनीया राष्ट्रपति

३ पुस, बेइजिङ । चिनीया राष्ट्रपति सी जिनपिङले चीनको आर्थिक विकासको मार्गका बारेमा कुनैपनि मुलुकले हस्तक्षेप गर्न नसक्ने बताएका छन् । 
चिनीया कम्युनिष्ट पार्टीले अबलम्बन गरेको ऐतिहासिक ‘सुधार एवं खुला नीति’को ४०औं वर्षका अवसरमा बेइजिङमा आयोजित विशेष समारोहमा सम्बोधन गर्दै राष्ट्रपति सीले चीनको विकास र प्रगति त्यही नीतिका आधारमा निरन्तर अगाडि बढेको र त्यसलाई छाड्न नसकिने बताए । चिनीया ग्रेट हल अफ द पिपुलमा आयोजित भव्य समारोहमा 

मेक्सिको सीमामा अमेरिकी सैनिक कटौती

३ पुस, वासिङ्टन । संयुक्तराज्य अमेरिकाले मेक्सिको सीमामा तैनाथ अमेरिकी सेनाको संख्या कटौती गरेको छ । अमेरिका प्रवेश गर्न चाहने आप्रवासीको ठूलो जत्थालाई सीमामै रोक्ने उद्देश्यले यसअघि करिब ६ हजार सेना तैनाथ गरिएकामा त्यसमा कटौती गरी हाल करिब तीन हजारमा सीमित गरिएको अमेरिकी रक्षा मन्त्रालयले जनाएको छ । मध्ये अमेरिकी देशहरु खासगरी होन्डुरसबाट ठूलो संख्यामा आप्रवासीहरु अमेरिका प्रवेशका लागि अघि बढेको भन्दै भन्सार तथा सीमा 

विचार / ब्लग

​लोकतन्त्रका खम्बामा खटपट

स्वतन्त्र राज्य व्यवस्थामा कार्यपालिका, व्यवस्थापिका र न्यायपालिकाबीचको त्रिकोणात्मक सम्बन्ध घनिष्ट हुनुपर्छ । संसदीय सुनुवाइ समितिले गत शुक्रबार प्रस्तावित प्रधानन्यायाधीश दीपकराज जोशीलाई प्रधानन्यायाधीश बन्ने बैधानिक बाटो रोकिदियो । यो निर्णयसँगै रामशाहपथस्थित सर्वोच्च अदालतको परिसरमात्र होइन, पुरै राष्ट्रिय राजनीति नै तरंगित बन्यो । हिजो अपरान्नहदेखि नै सामाजिक सञ्जाल र डिजिटल मिडियामा यसको पक्ष÷विपक्षमा विभिन्न मत–अभिमत प्रकट भएका छन् 

अनशनको शक्ति जुटाउने सन्त चिकित्सक

► अतृप्त
प्राध्यापक डाक्टर गोबिन्द के.सी. को पन्ध्रौँ अनशन शृंखला भर्खरै अन्त्य भएको छ । जोरजुलूम गर्दा पनि पार नलागेपछि देशकै कार्यकारी प्रमुखको प्रत्यक्ष निगरानीमा पछिल्लो अनशन शृंखला सताइसौं दिनमा आएर टुङ्गोमा पुग्यो । बितेका ६ बर्षमा सन्त चिकित्सकका अनशन शृंखलाले राजधानी काठमाडौंदेखि मोफसलमा अवस्थित जुम्लासम्मको अविस्मरणीय यात्रा तय गरेका छन् । डा. के.सी. को निराहार यात्रा भोग्नेलाईभन्दा देख्नेलाई पट्यारलाग्दो प्रतित हुन्छ । 

लालबाबु पण्डितको ‘सेलिब्रेटी’ मोह, आफ्नै कर्मचारीलाई पागल भन्न मिल्छ ?

कर्मचारी समायोजन अन्र्तगतको स्वेच्छिक अवकाशको विषयलाई लिएर यतिबेला प्रधानमन्त्री, मन्त्री र कर्मचारीबीच जुहारी चलिरहेको छ । अवकाशको विषयलाई लिएर दुवै पक्ष एकअर्काप्रति तिखो टिप्पणीमा उत्रिएका छन् । उनीहरुबीचको आरोप–प्रत्यारोपलाई सुन्दा दुवै पक्ष एकअर्काप्रति पूर्णरुपमा सशंकित् र अविश्वस्त देखिएका छन् ।
Top