siddhartha

‘जन्मभूमी’मा देउवाका पाँच गल्तीहरु : महाकाली सन्धिदेखि बस्ती विस्थापितसम्म !


Friday, 10 Nov, 2017 9:00 AM
केशबराज जोशी 
प्रधानमन्त्री शेरबहादुर देउवा नेपाली कांग्रेसका सभापति हुन । २०४८ सालदेखि हालसम्म उनले सुदुरपश्चिमबाट मात्रै चुनाव लडे । उनी कहिल्यै पराजित भएनन् । घाम पनि अस्तान मात्रै पश्चिम आउछ भन्ने नेपाली समाजका लागि डडेल्धुराजस्तो विकट पहाडी जिल्लाको व्याक्ति पटक–पटक प्रधानमन्त्री बन्नु सुदुरवासीका लागि गौरवकै विषय हो । सुदुरपश्चिमबाट चुनाव जितेर उनी पटक–पटक प्रधानमन्त्री पनि भए । अन्ततः राजा ज्ञानेन्द्रले कु मार्फत सत्ता हातमा लिदा उनलाई असक्षम प्रधानमन्त्रीको संज्ञा दिए । तर ज्ञानेन्द्रले असक्षम भनेका शेरबहादुर देउवाले मुलुकलाई त बेलाबेला संकटमा फसाए नै संगसंगै आफ्नै सुदुरपश्चिमलाई पनि न्याय गरेनन् । देउवाका प्रमुख गल्तीहरु देखाउन खोजीएको छ । 

पहिलो गल्ती : देउवाको जीवनकै कलंकको रुपमा रहेको पहिलो गल्ती हो राष्ट्रघाती महाकाली सन्धि । जुन सन्धिले नेपाल र नेपालीको राष्ट्रियता र ,भावनामा चोट पु-याएको छ । २०५३ साल असोज ४ गते मध्यरातमा दुई तिहाइ भन्दा बढी सांसदहरुले अकस्मात पारित गरेको महाकाली सन्धि, २०५२ सालको माघ १९ गते शेरबहादुर देउवा दिल्ली भ्रमण जाँदा तत्कालिन भारतीय प्रधानमन्त्री पीभी नरसिंह रावसंग द्विपक्षीय हस्ताक्षर भएको थियो । त्यो सन्धिले सुदुरले मात्र होइन देशले नै ठुलो क्षती व्योह-र्यो । 

दोश्रो गल्ती : राष्ट्रियता गम्भीर संकटमा परेको बेला उनले आफ्नै क्षेत्रमा पर्ने कालापानी र हालैको लिपुलेक सम्झौताबारे अहिलेसम्म मुख खोलेका छैनन् । चीन र भारतविच २०७२ जेठमा भएको लिपुलेक सम्झौताबारे शीर्ष तहको नेता भएर पनि नबोल्नु देउवाको दोश्रो ठुलो गल्ती हो । यसले सुदुरलाई मात्रै होइन,पुरै देशलाई पीडा दियो । देउवा प्रधानमन्त्री र काँग्रेस सभापति समेत हुन । 

तेश्रो गल्ती : २०५८ सालमा देउवा प्रधानमन्त्री थिए । मुलुकमा संकटकाल र माओवादी युद्धको अवस्था थियो । त्यही बेला उनकै निर्देशनमा शुक्लाफाटा वन्यजन्तु आरक्ष विस्तारका नाममा  कञ्चनपुरको रैकवार विचुवा,अण्डैया पटैया,बडनीखेडा,तारापुर लगायतका क्षेत्रमा वसोवास गरिरहेका हजारौ परिवारको घर भत्काए,सेना र हात्तिको प्रयोगबाट । तीमध्ये कतिपयलाई व्यवस्थापन गरियो भने २२ सय परिवार अहिले पनि जंगलको बास बस्न बाध्य छन् । उनीहरुले देउवालाई पटक–पटक भेटे पनि तर समस्या समाधान भएन । 

चौथो गल्ती : देउवामाथी थारु पहाडी समुदायबिच द्धन्द्ध गराउँन खोजेको आरोप छ । कैलाली कञ्चनपुरमा थारु समुदाय र पहाडी समुदायविच हिसां भड्किनुमा देउवाको इन्टेष्ट छ भन्ने बेलाबेला चर्चामा आइरहन्छ । तर हाइ लेवलको नेता भएर पनि सुदुर अखण्ड हुनैपर्छ भनेर अन्य समुदायको आत्मसम्मानमा उनले ठेस पु¥याएको आरोप उनीमाथी छ । उनले थारु पहाडी विचको द्धन्द्ध समायोजन वा व्यवस्थापन गर्न अभिभावकत्व निर्वाह गर्न सकेनन् ,जसको परिणाम कहिल्यै बिर्सन नसकिने कैलाली टिकापुर हत्याकाण्ड घट्न पुग्यो । 

पाँचौ गल्ती : पाचौ गल्ती हो सहिद भीमदत्त पन्तबारे । पन्तको जन्म पनि देउवाकै जन्मथलो डडल्धुरामा भएको हो । तत्कालीन शासनव्यवस्था विरुद्ध किसान क्रान्ति गरेका पन्तलाई २०१० सालमा टाउको काटेर विभित्सतापुर्वक हत्या गरियो । न्याय र समानताका लागि लड्ने भीमदत्त मारिदाको उमेर २७ वर्ष थियो । तर देउवा पटक–पटक प्रधानमन्त्री हुदा पनि उनलाई सहिदको दर्जा दिन सकेनन् । त्यसका लागि उनको आलोचना हुदै आएको थियो । परिणामस्वरुप भीमदत्त पन्तले मरेको ६० वर्षपछि सहिदको मान्यता पाए ।


Ruslan

jagadamba srawan 18

paicho

bussewa

राजनीति

चुनावको मुखैमा एमाले अध्यक्ष केपी ओलीले किन लेखे यस्तो पत्र ?

 उनले लेखेका छन्, ‘अन्त्यमा यहाँहरू सबैलाई पुनः भन्न चाहन्छु, राजनीतिक स्थिरता र मुलुकको समृद्धिको पक्षमा मतदान गर्नुहोस् र समृद्धिको महायात्रामा सहभागी बन्नुहोस् । यति भन्दै आजका लागि यहीँ कलम बन्द गर्दछु । बाँकी कुरा भेटमै गरौँला । धन्यवाद । उही तपाईंको केपी शर्मा ओली ।’

आज धनगढीको चुनावी सभालाई ओली र प्रचण्डले संवोधन गर्ने

८ मंसिर,कैलाली । संयुक्त चुनावी सभालाई संवोधन गर्न एमाले अध्यक्ष केपी शर्मा ओली र पुष्पकमल दाहाल प्रचण्ड धनगढी पुगेका छन् ।आज  आज मध्यान्न १२ बजे धनगढी स्थित कर्भड हलमा हुने चुनावी सभालार्इ ओली र प्रचण्डले संवोधन गर्नेछन् । 

प्रधानमन्त्रीले जब यसरी व्यंग गरे

८ मंसिर,काठमाडौँ। नेपाली काँग्रेसका सभापति एवं प्रधानमन्त्री शेरबहादुर देउवाले कर्णालीलगायत विकट र दुर्गम क्षेत्रको विकासलाई अब कसैले रोक्न नसक्ने बताउनुभएको छ ।  बिहीबार कालीकोट, रोल्पा, रुकुम लगायतका जिल्लामा सुरक्षा अवस्था

अन्तर्राष्ट्रिय

जिम्बावेका पूर्वउपराष्ट्रपति एमर्सन मनाङ्गाग्वा नयाँ राष्ट्रपति

७ मंसिर । जिम्बावेका पूर्वउपराष्ट्रपति एमर्सन मनाङ्गाग्वा नयाँ राष्ट्रपति बन्ने निश्चित भएको छ । जिम्बाबेका सभामुखले शुक्रवार एमर्सनलाई नयाँ राष्ट्रपतिको रुपमा सपथ दिलाइने बताएका छन् । सत्तारुढ जानु पीएफ पार्टीले मनाङ्गाग्वा अर्को वर्षको सेप्टेम्बरमा हुने चुनावसम्मका लागि राष्ट्रपतिको बाँकी कार्यकाल सम्हाल्ने जनाएको छ ।

जिम्बाबेका राष्ट्रपति मुगाबेले दिए राजीनामा

६ मंसिर ।  जिम्बाबेका राष्ट्रपति रोबर्ट मुगावेले राजीनामा दिएका छन् । ३७ वर्षदेखि सत्तामा रहेका मुगावेले मंगलबार राजीनामा दिएका हुन । उनको राजीनामासँगै देशका सडक तथा संसदमा खुशीयाली मनाइएको बिबिसीले जनाएको छ । मुगावेको राजीनामा सम्बन्धी पत्र संसदमा सभामुखले पढेर 

​जर्मनीको राजनीतिक संकट : गठबन्धन सरकार बनाउने वार्ता भङ्ग

५ मंसिर, काठमाडौं । जर्मन चान्सलर एंगेला मर्केलले अल्पसंख्यकको सरकार गठन गर्नुभन्दा आफूले ताजा चुनावको विकल्प रोज्ने बताएकी छन् । गठबन्धन सरकार बनाउने वार्ता भङ्ग भएपछि जर्मन राजनीतिक संकटमा फसेको छ । चान्सलर मर्केलले वार्ताहरु विफल भए पनि आफूले पदबाट राजीनामा दिनुपर्ने कुनै कारण नदेखेको बताइन् ।

विचार / ब्लग

​लोग्ने मान्छे भएर रुनु हुँदैन ?

आइतबार प्रचण्डको मनमा पनि पक्कै पीडा उर्लिएको थियो, धर्ती छाडेर गएको छोरोको शवलाई अंगालो हालेर ग्वाँ–ग्वाँ रोऊँ । तर, उनी सम्हालिए । 

विप्लवको अराजनीतिक हर्कत, हिम्मत भए घोषणा गरेर युद्धमा जाउ, कायरता देखाएर आतंकित नपार

विष्णु पोखरेल
पछिल्लो समय निर्वाचनको माहोल नजिकिँदै जाँदा उमेद्वारहरूमाथि एकपछि अर्को गर्दै आक्रमण भइरहेका छन् । दैनिक तीनचारवटासम्म माइन विस्फोट भइरहेका छन् । हालसम्म कसैको मृत्यु भइनसकेको भएपनि आक्रमणको शैली कसैलाई तर्साउने हैन, घात लगाएर मार्ने उद्देश्यले नै आक्रमण गर्न खोजिएको देखिएको छ । पश्चिम रुकुममा माओवादी केन्द्रका उमेद्वार जनार्दन शर्मामाथि गरिएको बम आक्रमणबाट सुरु भएको यो सिलसिला रोल्पामा बर्षमान पुन,

‘जन्मभूमी’मा देउवाका पाँच गल्तीहरु : महाकाली सन्धिदेखि बस्ती विस्थापितसम्म !

प्रधानमन्त्री शेरबहादुर देउवा नेपाली कांग्रेसका सभापति हुन । २०४८ सालदेखि हालसम्म उनले सुदुरपश्चिमबाट मात्रै चुनाव लडे । उनी कहिल्यै पराजित भएनन् । घाम पनि अस्तान मात्रै पश्चिम आउछ भन्ने नेपाली समाजका लागि डडेल्धुराजस्तो विकट पहाडी जिल्लाको व्याक्ति पटक–पटक प्रधानमन्त्री बन्नु सुदुरवासीका लागि गौरवकै विषय हो । 
Top