syangyong

साउदी अरब र ईरानबीच ‘प्रोक्सी वार’को केन्द्र बन्दै निरिह लेबनान


Monday, 13 Nov, 2017 12:33 PM
पश्चिमा मुलुकहरुले भन्ने गरेको मध्यपूर्व (नेपालबाट पश्चिम एशिया)का मुस्मिम समुदायको जीवन आक्रमण र प्रत्याक्रमण गर्दै बित्ने देखिएको छ । अमेरिकी खुफिया एजेन्सी सीआईएको योजनामा जन्माइएको तथाकथित स्लामिक स्टेट (आईएस) इराक र सिरियाबाट कमजोर बन्दैछ । तर, सुन्नी र सिया मुस्लिम समुदायको मारकाट भने यो जुनिमा सकिएला भनेर कल्पना पनि गर्न नसकिने भएको छ । यी मुस्मिल समुदाय आफैमा मारकाट गर्छन्, पश्चिमा शक्ति राष्ट्रहरु र रसियाले उनीहरुलाई उपयोग गर्छन् । हतियारको बेचविखनदेखि पश्चिम एशियामा रहेको समृद्ध तेल खानीमाथिको प्रभुत्व जमाइराख्न मुस्लिम मुस्लिम भाइभाइ लडाउने योजना निरन्तर सफल भैरहेको छ । पश्चिम एशियाका दुई शक्तिशाली मुलुक साउदी अरब र इरानको तनाबले सिंगो क्षेत्रलाई नै अस्थिर बनाइराखेको छ । यी दुबै मुलुकले छिमेकी साना देशको आन्तरिक मामिलामा हस्तक्षेप गर्ने गर्छन् । केहीसमय अघि कतारमाथि साउदी अरबले नाकावन्दी लगायो । साउदीलाई साथ दिए सुन्नी मुस्लिम देशहरुले । तर, इरानले सिया मुलुक भएर पनि कतारको समर्थन गर्यो । त्यसबाट चिढिएको साउदीले इरान समर्थक लेवनानको आन्तरिक मामिलामा हस्तक्षेप गरेको छ यतिबेला । दुई वर्षदेखि छिमेकी यमनका जनतामाथि सिया विद्रोहीमाथि आक्रमणको नाममा बम बर्साइरहेको साउदी अरबले लेवनानमा संकट बढाइदिएको छ । विश्लेषकहरु भन्छन्, लेवनानको राजनीतिक संकटले यस क्षेत्रमै भयानक अस्थिरता ल्याउन सक्छ । बीबीसीले साउदी र इरानले लेवनानमाथि गरेको ‘प्रोक्सी वार’को अवस्थाबारे रिपोर्ट तयार पारेको छ ।

मध्यपूर्वी क्षेत्र यतिबेला निकै नै ठूलो संकटको बाटोमा अघि बढ्न थालेको देखिएको छ । विश्लेषकहरुका अनुसार यस क्षेत्रमा संभावित खतराका संकेतहरु देखिन थालेका छन् ।

तथाकथित इस्लामिक स्टेटको शक्ति क्रमश क्षयीकरण हुँदै जाँदा साउदी अरब र इरान आमनेसामने हुन थालेका छन् । जसले सिंगो पश्चिम एशिया क्षेत्रमा तनावको वतावरण सिर्जना गरेको छ । साउदी र ईरान बीचको संघर्षको केन्द्र बिन्दु यतिबेला लेबनान भएको छ ।

लेबनानका प्रधानमन्त्री साद हरीरीले साउदी अरब भ्रमणमा गए लगत्तै अप्रत्याशित रुपमा राजीनामा दिए । तर, उनको राजीनामाको असर पुरै क्षेत्रमा देखिएको छ ।  बेरुतमा रहेका बीबीसी संवाद्दाता मार्टिन पेसन्ेसका अनुसार लेवनानका जनताले साउदी अरबको दबाबमा आफ्नो देशका प्रधानमन्त्रीले राजीनामा दिएको आरोप लगाएका छन् ।

साउदी र इरान बीचको संघर्ष
अहिले त यो भन्न समेत मुस्किल छ कि लेबनानका प्रधानमनत्री हरीरी कहिले देश फर्कन्छन् ? यद्यपी लेवनानका राष्ट्रपति र अन्य वरिष्ठ राजनेताहरु उनलाई छिट्टै देश फर्किनको लागि अपिल समेत गरेका छन् । लेबनानी सरकारले हरीरीलाई साउदीमा नजरबन्द गरिएको आशंका गरेको छ । साथै उनलाई जबरजस्ती राजीनामा दिन लगाइएको पनि लेबनान सरकारले अड्कल लगाएको छ ।

लेबनानका राष्ट्रपति आउनले अहिलेसम्म हरीरीको राजिनामालाई स्वीकृत गरेका छैनन् । हरीरीले टेलिभिजनबाट सार्वजनिक रुपमा राजीनामाको घोषणा गरेयता केही पनि बोलेका छैनन् । यो पूरै घटनालाई सुन्नी मुस्लिम नेतृत्वको साउदी र शिया मुस्लिम नेतृत्वको इरानबीच चलिरहेको संघर्षको रुपमा देखिएको छ ।

शक्तिशाली हेजबुल्लाह शिया आन्दोलनलाई इरानले पूर्ण समर्थन गरिरहेको छ तर लेबनान र यस क्षेत्रमा तनाव बढ्नुको कारण भने साउदी अरब बताइएको छ । लेबनानका पूर्व प्रधानमन्त्री र हरीरीका पिता रफीक अल–हरीरीको सन् २००५ मा भएको एक कार बम विस्फोटमा मृत्यु भएको थियो र त्यसको जिम्मेदार हेजबुल्लाह रहेको बताइएको छ ।

हेजबुल्लाहको शक्ति
शिया समुदायको प्रमुख नेता हसन नसरल्लाहले  गत शुक्रबार साउदी अरबले लेबनानको विरुद्ध युद्धको घोषणा गरेको बताएका थिए । साथै हेजबुल्लाहमाथि लेबनानभित्र आफ्नो छुट्टै राज्य बनाएको आरोप पनि लाग्नेगरेको छ । हेजबुल्लाह सेनाहरु लेबनानी सेनाभन्दा धेरै शक्तिशाली भएको र लेबनानी क्याबिनेटमा उनीहरुको धेरै नै प्रभाव रहेको छ । आइतबार साउदी अरब र यसको सहयोगी खाडी देशहरुले लेबनानका नागरिकहरुलाई आफ्नो ठाउँ छाडेर जान निर्देश गरेपछि लेबनानसहित पूरै क्षेत्रमा तनाव बढेको छ ।

हेजबुल्लाहको समाचारपत्र अल अखबारका सम्पादक हसन इलिकले अमेरिका, इजराइल र साउदी अरबले हेजबुल्लाहलाई इराक र सिरियाको फाइदा उठाउनबाट रोकिरहेको आरोप लगाएका छन् । भनिन्छ सिरियामा बसर अल–असदको सत्ता टिकाई राख्नको लागि इरान र हेजबुल्लाहको सर्मथन  चाहिन्छ ।

सिरियामा लडाईं
सम्पादक इलिक भन्छन्, ‘यमनको जस्तो अवस्था छ, छिट्टै लेबनानको पनि त्यस्तै छ हेजबुल्लाह र उसको  सहयोयीलाई सफलता त अवश्य मिल्छ नै, तर अब उनीहरु केही दवावको स्थितिमा पुगेका छन् ।’

बासिन शाद लेबनानको एक राजनीतिक पार्टीसँग आबद्ध रहेका छ्न । बासिन भन्छन्, ‘सिरियामा लडाईं अन्तिम चरणमा पुगेको छ । त्यहाँ सरकारको बलियो अवस्थामा छ । यस्तो अवस्थामा लेवनानका केही मानिसहरु आफुले गरेको सहयोगको बदलामा केही मिलोस भन्ने चाहन्छन् ।’ गत हप्ता यमनबाट प्रहार गरिएको इरानमा निर्मित मिसाइल रियाद विमानस्थल नजिकै आइपुगेपछि साउदी अरबले हेजबुल्लाहलाई जिम्मेवार ठहराएको थियो ।

लेबनानमा ठूला देशको हस्तक्षेप कुनै नौलो कुरा होइन । तर कुनै पनि गलत कदमले त्यहाँको अवस्था निकै नै गम्भीर बनाउँछ । मध्य पूर्वमा कार्नेगी सेन्टरका थिंक ट्यांकका निर्देशक माहा याह्या भन्छिन्, ‘पछिल्ला केही दशकदेखि यस्तो खाले गम्भीर अवस्था देखिएको थिएन । तर, साँच्चै क्षेत्रीय लडाईंको खतर बढेर गएको छ ।’ जहाँ कैयौं देश सामेल हुनसक्छन् ।

लेबनान वर्षौदेखि एक शान्त देश थियो । तर अहिले यो तनावको भूमरीमा घेरिएको छ । त्यसैले गर्दा पनि सबै राष्ट्रहरुको निशानामा परिरहेको छ यो मुलुक । यो मध्य पूर्वको लागि निकै महत्वपूर्ण बनेको छ ।

साउदी अरब र इरान बीचको घम्साघम्सी यतिबेला पूरै मध्य पूर्वी क्षेत्रको लागि खतरा बनेको छ र यो खतरा इस्लामिक स्टेट भन्दा पनि निकै ठूलो हुन सक्छ ।     

-बीबीसी हिन्दी

 


Ruslan

Grand acadamy

acme college

bussewa

राजनीति

जुम्लामा सरकारले गोली चलाएको छैन : उपप्रधानमन्त्री पोखरेल

५ साउन विराटनगर,।  उपप्रधान एवं रक्षामन्त्री ईश्वर पोखरेलले जुम्लामा डा गोविन्द केसीलाई ल्याउँदा सरकारले गोली चलाएको भन्ने कुरा झुठो भएको बताएका छन् । विराटनगर विमानस्थलमा सञ्चारकर्मीसँग कुरा गर्दै उनले सरकारले जुम्लामा डा केसीलाई पक्राउ नगरी उनको जीवन रक्षाका लागि स्वास्थ्य उपचार गर्न काठमाडौँ ल्याएको प्रष्ट पारे । रक्षामन्त्री पोखरेलले वर्तमान सरकार जनताको स्वास्थ्य तथा शिक्षाजस्ता आधारभूत समस्या समाधान गर्न कटिबद्ध रहेको बताए । उनले  पूर्ववर्ती 

राप्रपाः गण्डकी प्रदेश कार्यसमितिलाई पूर्णता

५ साउन काठमाडौँ । राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टी गण्डकी प्रदेश कार्यसमितिले शुक्रबार पूर्णता पाएको छ । पार्टीको विधानबमोजिम अध्यक्ष कमल थापाले गण्डकी प्रदेशका अध्यक्ष हेमजङ गुरुङको सिफारिशअनुसार गण्डकी प्रदेशका उपाध्यक्षमा देवीप्रसाद कँडेल (बागलुङ) र गीता गुरुङ (कास्की), सचिवमा वरुणविक्रम राणा (कास्की), प्रवक्तामा नवराज बसौला (लमजुङ), कोषाध्यक्षमा पञ्चबहादुर गुरुङ (स्याङ्जा) र सहसचिवमा कृष्णराज अधिकारी (कास्की) लाई मनोनयन गरेका छन् ।  

​संविधान कार्यान्वयनका लागि कानून निर्माण आवश्यक :सभामुख महरा

४ साउन, काठमाडौँ । सभामुख कृष्णबहादुर महराले संविधान कार्यान्वयनका लागि कानून निर्माण आवश्यक रहेको बताएका छन् । जनसंख्या तथा विकासका लागि सांसदहरुको राष्ट्रिय मञ्चले  आयोजना गरेको ‘संविधान कार्यान्वयन संघ र प्रदेशबीचको अन्तरसम्बन्ध र दिगो विकास’ सम्बन्धी अन्तक्र्रियामा उनले संविधान कार्यान्वयनका लागि संघीय संसद्ले धेरै कानूनहरु बनाउनुपर्ने दायित्व रहेको बताएका हुन् ।“संविधान कार्यान्वयनका लागि 

अन्तर्राष्ट्रिय

इजरेलद्वारा गाजामा भीषण हवाई हमला

सीमा क्षेत्रमा आफ्ना सैनिकमाथि आक्रमण गरिएपछि इजरेलले गाजा पट्टीमा सैन्य अखडाहरूलाई निशाना बनाएको छ। सीमा क्षेत्रमा घाइते भएका आफ्ना एक सैनिकको मृत्यु भएको उसले जनाएको छ। हिंसात्मक घटनामा धेरै समयपछि इजरेली सेनाको ज्यान गएको हो। गाजाका अधिकारीहरूका अनुसार इजरेली हवाई हमलामा चारजना प्यालेस्टिनीहरू मारिएका छन् र उनीहरूमध्ये तीनजना हमास लडाकु समूहका सदस्य थिए। सीमा क्षेत्रमा प्रदर्शनका क्रममा चौथो प्यालेस्टिनी 

५ वर्षका बालक, जसले आफैँ लेखे आफ्नै मृत्युको सन्देश

२ साउन, काठमाडौं । पूर्वजानकारी पाएर मृत्युलाई स्विकार्न जोकसैको आँटले सक्दैन । उमेरले जीवनको उत्तरार्धतिर लागेकाहरु पनि यस्तो क्षण सहज रुपमा बिताउन सक्दैनन् । तर, अमेरिकाका एक पाँच वर्षीय बालकले आफ्नो मृत्युको पूर्व जानकारी पछिको यात्रा सजिलोसँग पार गरेका छन् । उनी हुन् ग्यारेट मिथायस । 

प्रधानमन्त्री छँदा चढेको हेलिकोप्टरमै चढेर १० वर्षका लागि जेल जाँदै शरीफ, फर्किए पाकिस्तान

समाचार सूत्रका अनुसार न्याबले नवाज र मरियमलाई अदियाला जेल लैजानका लागि गृह मन्त्रालयसँग हेलिकोप्टर मागेको थियो । मन्त्रालयले संस्थालाई त्यही हेलिकोप्टर दियो, जुन प्रधानमन्त्रीका लागि रिजर्भ राखिन्छ । अर्थात् नवाज कुनै बेला जुन हेलिकोप्टरमा प्रधानमन्त्रीका रुपमा देशभरी घुमिरहन्थे अहिले त्यही हेलिकोप्टरमा चढेर उनी जेल जाने भएका छन् । 

विचार / ब्लग

लालबाबु पण्डितको ‘सेलिब्रेटी’ मोह, आफ्नै कर्मचारीलाई पागल भन्न मिल्छ ?

कर्मचारी समायोजन अन्र्तगतको स्वेच्छिक अवकाशको विषयलाई लिएर यतिबेला प्रधानमन्त्री, मन्त्री र कर्मचारीबीच जुहारी चलिरहेको छ । अवकाशको विषयलाई लिएर दुवै पक्ष एकअर्काप्रति तिखो टिप्पणीमा उत्रिएका छन् । उनीहरुबीचको आरोप–प्रत्यारोपलाई सुन्दा दुवै पक्ष एकअर्काप्रति पूर्णरुपमा सशंकित् र अविश्वस्त देखिएका छन् ।

माइत जाने चेलीलाई ५ सय ८० शब्दको सुझाव

माइत भन्ने बित्तिकै हरेक महिलाको अनुहारमा रौनक आउँछ । माइतको मोह महिलाले जीवनभर भुल्दैनन् । पतिले घरमा जतिसुकै सुख दिएको होस्, माइतमा पाइने सुखका अगाडि ती सबै कम लाग्छन् । माइतबाट सानो बोलावट मात्रै आउनुपर्छ, जानका लागि तुरुन्त तयार नहुने को नै होला र ? माइत जानु नराम्रो होइन । तर, प्रायः के पनि देखिन्छ भने जुन खुसी र उत्साहले महिलाहरु माइत जान्छन्, त्यति नै खुसी लिएर भने फर्कदैनन् ।

अध्यक्ष पद नै एमाले–माओवादी एकताको बाधक ! ओली र दाहालको आ–आफ्नै रणनीति

निर्वाचनलगत्तै पार्टी एकीकरण गर्ने बताएका दुई नेताले एकता प्रयास ठोस रुपमा अघि नबढेको बेला यस्तो कुरा बताउँदा दुबै पार्टीको एकता चाहनेलाई हौसला मिलेको थियो । आशा जागेको थियो । तर, एतिका दिन बितिसक्दा पनि पार्टी एकताले गति लिन सकेको छैन । 
Top