siddhartha

​‘मधेसी मोर्चाले फेरि आन्दोलनमा जानु पर्ने अवस्था नआओस्’


Friday, 30 Dec, 2016 2:47 PM

नयाँ संविधान जारी हुँदा (२०७२ असोज)देखि नै मधेस केन्द्रित दलहरु आन्दोलनमा छन् र उनीहरुको भनाइअनुसार त्यो आन्दोलन अहिले पनि जारी छ । उनीहरुको प्रमुख माग संविधान संशोधनको विषयले अहिले नेपाली राजनीतिमा नयाँ धुर्वीकरण सिर्जना भएको छ । 

पुष्पकमल दाहाल प्रचण्ड नेतृत्वको सरकारले ५ नम्बर प्रदेशको सीमांकन परिमाजर्न गर्ने प्रस्तावसहित संसदमा संविधान संशोधन विधेयक दर्ता गरेपछि बढेको राजनीति गतिरोधले निकास पाउने ठोस आधार तय भइसकेको छैन । तर, प्रमुख तीन दल नेपाली कांग्रेस, नेकपा एमाले र नेकपा माओवादी केन्द्र चुनाव केन्द्रित छलफलमा जुटेका छन् । सत्तारुढ दलका नेताकै भनाइ मान्ने हो भने केही दिनमै स्थानीय तहको चुनावका लागि मिति घोषणा पनि हुँदै छ । 

यस अवस्थामा मधेसी मोर्चाले के गर्छ ? सबैको चासोको विषय बन्न पुगेको छ ।
मधेसी मोर्चाको एक घटक तराई मधेस लोकतान्त्रिक पार्टी (तमलोपा)का वरिष्ठ उपाध्यक्ष हृदयेश त्रिपाठीसँग हामीले मधेसी मोर्चाले अख्तियार गर्ने अबको रणनीतिबारे जिज्ञासा राखेका छौं । प्रस्तुत छ न्यूजसेवाका लागि प्रशान्त ओझाले तमलोपाका नेता त्रिपाठीसँग गरेको कुराकानीको सम्पादित अंशः  


प्रमुख तीन दल चुनाव केन्द्रित छलफलमा जुटेका छन् । मधेसी मोर्चाले कस्तो रणनीति बनाउँदै छ ? 

हामी स्पस्ट छौं, संविधान संशोधन नभइ कुनै पनि प्रकारको चुनाव हुन सक्दैन । र, मधेसी मोर्चाले चुनाव स्वीकार गर्ने अवस्था पनि हुँदैन । संविधान संशोधन नभइ चुनावको वातावरण नै बन्दैन । स्थानीय निकायको पुनर्संरचनाका लागि बनेको आयोगले तराईं मधेसका ११ वटा जिल्लामा बैठकसम्म पनि गर्न सकेको छैन । जबकी त्यहाँ अहिले कुनै आन्दोलन छैन । यो अवस्था चुनाव गर्त त गाह्रो छ भन्ने कुरा त तीन दललाई पनि थाहा छ ।  

यहाँ अर्को विषय पनि छ,  संविधान संशोधनमा एमालेको परहेज । एमालेको परहेज पनि उसले आफैंले अगाडि सारेको प्रस्तावप्रति छ । कांग्रेसका तत्कालिन सभापति सुशिल कोइराला र एमालेका वर्तमान अध्यक्ष केपी ओलीले हस्ताक्षर गरेर अगाडि सारेको प्रस्ताव नै अहिलेको सरकारले ल्याएको हो । यसमा एमालेको विरोध किन ? यसबाट त प्रस्टसँग बुझिन्छ एमालेले चुनाव चाहेको छैन भनेर । चुनाव कसैलाई चाहिएकै छैन । संविधान कार्यान्वयन हुँदै छ भनेर जनतालाई भ्रममा राख्न मात्रै चुनावको कुरा हुँदै छ । राजनीतिक निकासका लागि प्रमुख दलहरु नै बाधक छन् । त्यसमा पनि एमाले बढी नै छ । 

सरकारले संविधान संशोधन प्रस्ताव दर्ता गर्दा तपाईहरुबीचमै पनि समर्थन भन्दा विरोधको स्वर चर्को थियो । अहिले विरोधका स्वरहरु मथ्थर भएका छन् । यस्तो किन ? 

त्यस्तो विलकुल हैन । सायद हामी नेपाली भाषा भाषी नभएकाले पनि हामीले भन्न खोजेको अरुलाई बुझ्न अप्ठेरो भएको होला । हामीले पहिलेदेखि नै स्पष्ट भन्दै आएका छौं, यथास्थितिमा यो संशोधन प्रस्तावलाई समर्थन गर्न सकिन्न । र, अहिले पनि हाम्रो उक्त भनाइ कायम छ । सरकारले दर्ता गरेको प्रस्ताव परिमार्जनसहित स्वीकार गरिने छ भन्ने अडानमा हामी अडिग छौं । यद्यपी जसरी संविधान संशोधन प्रस्ताव दर्ता भएको छ, त्यो एककदम अगाडि छ । तर, हामीले उठाएका सम्पूर्ण मुद्दा सम्बोधन गर्ने खालका विषय संशोधनमा समावेश छैन । यो भन्न त पाउनु पर्यो नी !

संविधान संशोधन प्रस्तावविरुद्ध सर्वोच्च अदालतमा मुद्दा पनि दर्ता भएको छ । अदालतले संशोधन असंवैधानिक ठहर गरेमा तपाईहरुले के गर्नु हुन्छ ? 

हामीले त्यसबारे सोचका छैनौं । राजनीतिक विषयमा अदालतले कानुनी फैसला सुनाउला भन्ने हामीलाई लागेको छैन । सर्वोच्चमा मुद्दा परेको विषयमा अहिले हामीबीच छलफल समेत भएको छैन । 

तर, एउटा कुरा के पनि हो भने, यो संविधानका प्रावधानहरुमै विवाद छ । यो संविधानलाई जस्ताको त्यस्तै कार्यान्वयन गर्न गाह्रो छ । धेरै धाराहरुमा सर्वोच्चले अन्तिम फैसला गर्नु पर्ने अवस्था आउन सक्छ । यही सरकार सरकार गठनको अवस्थामा पनि राष्ट्रपतिले बाधा अड्काउ फुकाउ आदेश जारी गर्नु परेको थियो । मैले  यस संविधानका प्रावधानमा ८८ ठाउँमा अन्तरविरोध देखेको छु । 

संविधान संशोधन विधेयकमा उल्लेख ५ नम्बर प्रदेशको सीमांकन परिमार्जन गर्ने प्रस्ताव फिर्ता लिएर संशोधनको बाँकी विषयलाई प्रक्रियामा लैजाने विषयमा पनि तीन दलबीच छलफल चलिरहेको छ । यसमा एमाले पनि सकरात्मक देखिन्छ । मधेसी मोर्चाले यसका के गर्छ ? 

त्यस्तो गरिए हामीले अस्वीकार्य हुने छ । सीमांकन परिमार्जन गर्ने अहिलेकै प्रस्तावमा पनि हामीले चित्त बझाउन सकिने अवस्था छैन । हामीले भनेअनुसार पनि सीमांकन प्रस्ताव गरिएको छैन । सरकारले मध्यमार्ग अपनाउने भनेर ५ नम्बरको सीमांकन हेरफेर गर्ने भनेको हो । त्यो पनि फिर्ता गरियो भने हामीलाई कसरी मान्य हुन्छ । यो विषय हामीले सोचका पनि छैनौं । 

अनि तपाईहरुले भने जस्तै गरी अरुले मान्न सकिने अवस्था पनि छैन नी त ? 

संविधानमा उल्लेख गरिएको ७ प्रदेशको खाका कुन सिद्धान्तअनुसार तयार परिएको हो र ? ५ नम्बरको प्रदेश विभाजन हुँदा देश टुक्रिने भयो भनेर हल्ला गर्नेहरुले २ नम्बर प्रदेशलाई मधेसका मात्र जिल्ला भएको एक्लो प्रदेश किन बनाउनु भयो । त्यसमा एमालेको पनि समर्थन छ नी ! 

अहिले सरकारले दर्ता गराएको संविधान संशोधन विधेयकलाई प्रक्रियामा लैजान एमाले सहमत भयो भने त्यसपछि चुनावी प्रक्रियामा जान मोर्चा तयार हुन्छ ? 

बकैता तयार हुन्छ । हामीले पनि संविधान संशोधन गरेर कार्यान्वयनमा जाउँ भनेका छौं । कार्यान्वयन भनेको चुनावी प्रक्रिया हो । त्यसमा मोर्चाको साथ रहन्छ । 

तर, यहाँ अर्को अप्ठेरो पनि छ । स्थानीय तहको निर्वाचनमा जाँदा स्थानीय तह पुनर्संरचना आयोगले तयार पारेको प्रस्ताव जाने भन्ने कुरा आउला । तर, आयोगले त संविधान अनुसार काम नै गरेको छैन । संविधान अनुसार विशेष क्षेत्र, संरक्षित क्षेत्र, स्वायक्त क्षेत्र घोषणा गरिनु पर्ने हो । त्यो त हुन सकेको छैन । खासमा अहिलेको अवस्थामै निर्वाचनमा जान यो संविधान नै बाधक छ । यो कुरा प्रमुख दलले पनि बुझ्नु जरुरी छ । 

अहिले त संघीयताको विषयमा नै प्रमुख दलहरुबीचमा अन्तरविरोध बढेको देखिन्छ । एमालेका त शीर्ष नेताहरुले नै बाध्यताले संघीयता स्वीकारेको भनिसकेका छन् ? अहिले आएर संघीयता बारे अन्तरविरोध बढ्नुको कारण के होला  ? 

संघीयताबारे अन्तरविरोध बढ्नुको प्रमुख कारण यो राज्यको बनौट हो । शासनसत्तमा खसआर्यको बर्चश्व छ । त्यो वर्चश्वलाई कायम राख्नुपर्छ भनेर संघीयताबारे गलत प्रचार गर्न थालिएको छ । 

तराई मधेसका एजेण्डा बोकेर तपाईहरु राजधानी केन्द्रित हुनुभएको छ । मधेसमा अराजक समूहले स्पेश पाएको पनि भनिन्छ । यस्तो अवस्था किन आयो ? 

यो कुरालाई अलि फरक ढंगले बुझिदिन पनि आग्रह गर्दछु । यो मुलुकको राजनीति परिवर्तनमा भएका हरेक लडाईँमा बराबर हिस्सेदार लिएका छौं र बराबर सहभागी भएका छौं । नेपाललाई गणतान्त्रिक राज्यवस्थासम्म ल्याउन मधेसीले पनि त्यति नै खनु पसिना बगाएका छन्, जति खसआर्यको प्रतिनिधित्व गर्ने नेताहरुले गरेको भन्छन् । यो भ्रममा नरहुँन् खसआर्यका नेताहरु, परिवर्तन उनीहरुले मात्रै गरेका हैनन् । हरेक परिवर्तनमा मधेसीको पनि सहभागीता छ । 

अहिले राज्य सत्ता संचालन गरिरहेका नेताहरु र मधेसको प्रतिनिधित्व गर्ने हामीहरुले सँग सँगै राजनीति थालेका हौं । तर, जब मधेसको कुरा आउँछ, हामीलाई किनारा लगाइन्छ । हामीलाई एक्लो बनाइन्छ । हाम्रो एजेण्डालाई राष्ट्रियतासँग जोडेर त्यसको अपब्याख्या गर्ने गरिन्छ । यही हो नेपालको समस्या, नेपालको राजनीतिको विडम्बना । राज्यको यही विभेदका कारण तराई मधेसले आफूलाई आन्तरिक उपनिवेश ठानेको छ । 

संविधान संशोधन प्रस्ताव दर्ता हुनु अगाडि अंगीकृत नागरिकलाई राज्यका प्रमुख पद दिने विषय चर्चित बन्यो । यो विषय तपाईहरुको एजेण्डामा हो ? 

हैन हामीहरुले पहिलेदेखि नै भन्दै आएका छौं, नागरिकताको सवालमा अन्तरिम संविधानमा भएको प्रावधानलाई नै राखिदिए हुन्छ । त्यतिबेला सबैले मिलेर अन्तरिम संविधान बनाएका हौं । अरु कसको एजेण्डा थियो त्यो हामीलाई थाहा छैन । विशेषगरी हिमाल पहाडका जनतलाई मधेसीका मागविरुद्ध उत्तेजित पार्नका लागि षड्यन्त्रपूर्वक यो विषय चर्चित बनाइएको हो । 

हिन्दीलाई नेपाली भाषाअनुसारै संविधानको अनुसूचिमा राख्नु पर्यो भन्ने माग पनि तपाईहरुले अगाडि सार्नु भएको छ रे ? 

त्यो विषय हाम्रो माग हैन । र, एउटा कुरा म प्रस्ट पारौं यहाँमार्फत । यो मुलुकमा देशभक्तिको विषयमा हामीले कसैसँग सर्टिफिकेट लिनु पर्दैन । बरु हामीले अरुको देशभक्तिबारे प्रश्न उठाउनु पर्ने बेला आएको छ । राष्ट्रघात कसले गर्यो ? दौरासुरवाल लाउनेहरुले नै अहिलेसम्म राष्ट्रघात गरेका छन् । अहिलेसम्म भएका राष्ट्रघातहरु मधेसीले गरेका हैनन् । दौरासुरवाल लाउनेहरुले नै राष्ट्रघात गरेका छन् । 

अहिले आफूलाई राष्ट्रवादी भन्नेहरु नै निरंकुश थिए । तानशाह पनि तीनिहरु नै हुन् । मधेसी तानशाह थिएनन् । कोही ‘माइकालाल’ छैन यो देशमा, जसले हामीलाई देशभक्तिको सर्टिफिकेट दिने कोशिष गरोस् ।

प्रसंग बदलौं, पूर्वराजा ज्ञानेन्द्र शाहले केही दिन पहिले एउटा विज्ञप्ती निकारले देश विखण्डतर्फ गइरहेको भन्दै नेताहरुलाई एकप्रकाको चुनौती नै दिएका छन् ? पूर्व राजाको विज्ञप्तीलाई मोर्चाले कसरी लिएको छ ? 

पूर्व राजाले बोल्नु, विज्ञप्ती निकाल्नु खासै महत्वको विषय हैन । पूर्वराजा पनि नेपाली नागरिक हुन् । उनलाई पनि बोल्ने अधिकार छ । बोल्नु कुनै अनौठो हैन । तर, उनले आफ्नो अतित सम्झेर बोलुन् । पहिले परिवार सम्हालुन अनि देशको चिन्ता गरुन् । परिवार सम्हाल्न नसकेको मान्छेले के देशको चिन्ता गर्ला र ? 

नेकपा एमाले र तपाइहरु परस्पर विरोधी जस्तै देखिनु भाछ । प्रचण्डको सरकार गठन भएपछिको अवस्थामा तपाइहरुबीच पार्टीस्तरमा कुराकानी भएको छैन । व्यक्तिगत भेटघाटमा कस्तो कुराकानी हुन्छ ? 

केपी ओली जीसँग त्यस्तो व्यक्तिगत कुरा पनि भएको छैन । एकदिन उहाँको पार्टीको संगठनले आयोजना गरेको कार्यक्रममा बोलाइएको थियो । त्यसमा गएर मैले आफ्नो भनाइ राखे । ओली जीले आफ्नो मन्तव्यको अधिकांश समय मेरो भनाइलाई खण्डन खर्चिनु भो । 

केपी ओली जी भनेको हाम्रा लागि कुनै नौलो प्राणी हैन । सँगै राजनीति गर्या हो । समय परिस्थितिले, विभिन्न राष्ट्रिय अन्तर्राष्ट्रिय सहयोगले उहाँ अहिलेको ठाउँमा पुग्नु भो । र, उहाँलाई आफू अरुभन्दा फरक छु भन्ने भ्रम परेछ । नत्र भने हामीले सँग सँगै राजनीति गरेका थियौं । आन्दोलनका बेला आधा प्रतिगमन सच्चियो भनेर बीचबाटै भाग्ने मान्छे उहाँ नै हो । गणतन्त्रको कुरा गर्नु भनेको बयलगाडामा चढेर अमेर पुग्छु भनेको जस्तै हो भनेर टिप्पणी गर्ने पनि उहाँ नै हो । त्यसकारण उहाँमा एकप्रकारको परिपक्वता आओस् भन्ने मेरो कामना छ ।

तपाईको व्यक्तिगत व्यवहारको कुरा गर्दा, प्रमुख दलका शीर्ष नेतामध्ये कुनसँग तपाइले सहजताका साथ आफ्ना कुरा राख्न सक्नु हुन्छ ? 
म सबै नेतासँग सहज तरिकाले आफ्ना कुरा राख्न सक्छु  । मलाई कसैसँग त्यस्तो अप्ठेरो हुन्छ भन्ने छैन । नेताहरु जति छौं हामीले कुनै कुनै बेला सहकार्य गरेका छौं, सरकारमा, सदनमा, सडकमा, जेलमा या निर्वासनमा । त्यसैले हामी सबैलाई सबैको स्वभावबारे पनि जानकारी हुन्छ । 

यही साताको  मंगलबार मधेसी मोर्चा र सत्तारुढ कांग्रेस र माओवादी केन्द्रबीच बालुवाटारमा भएको बैठकमा कांग्रेस सभापति शेरबहादुर देउवासँग चर्काचर्की भयो भन्ने खबर आएका थिए । के भएको थियो त्यस्तो ? 

हैन यो बाहिर चलाइएको चर्चा मात्रै हो । शेरबहादुरजीसँग मेरो व्यक्तिगत सम्बन्ध पनि राम्रो छ । उहाँको आफ्नो एक शैली छ, त्यो शैली हामी सबैले पचाइसकेका छौं । उहाँसँग रामाइलो नै मान्नु हुन्छ सबैले । 

बिहीबारदेखि तपाईहरु (मधेसी मोर्चा) आन्तरिक छलफलमा हुनुहुन्छ । र, शुक्रबारसम्म पछिल्लो राजनीतिक अवस्थाबारे निष्कार्शमा पुग्ने भन्दै हुनुहुन्छ । के विषयमा छलफल हुँदै छ ? 

हाम्रो छलफल पछिल्लो राजनीतिक विषयमा केन्द्रित छ । खासमा संविधान संशोधन, एमालेको अवरोध, निर्वाचन घोषणा गर्ने तीन दलको सहमती आदी विषयमा हो । 

आन्दोलनमा जाने भन्ने विषयमा मौन बस्नु भएको छ नी । किन ? 

हैन, अहिले हाम्रो जोड निकासका लागि हो । वार्ता र संवादबाटै निकास खोज्ने भनेर आन्दोलनको स्वरुप परिवर्तन गरी हामी राजधानी छिरेका हौं । र, विगत १०÷११ महिनादेखि वार्ता र संवाद मै छौं । 

हामी वार्तामा रहेको बेला कतिपयले अहिले मधेसी जनता आन्दोलनप्रति नकरात्मक भएको भन्ने पनि हल्ला फिजाइरहेका छन् । अवस्था त्यस्तो छैन । मधेस न थाकेको छ, न त हारेको नै छ । हामीले मुलुकलाई धेरै समय दिएका छौं । अझै पनि हामी त्यस विषयमा सरकारसँग छलफल गरिरहेका छौं एकहिसावको हाम्रो आन्दोलन अहिले पनि जारी छ । परिस्थितिअनुसार आन्दोलनको स्वरुप पनि फरक हुन्छ । परिस्थितिले आन्दोलनलाई उग्र बनाएर सडकसम्म पनि पुर्याउँछ । सडक आन्दोलन रोकेर १० महिनादेखि वार्ता संवादमा छौं । यो असफल भयो भने फेरि पनि सडक आन्दोलन नै गर्ने हो । आन्दोलनको विकल्प छैन ।

मधेस आन्दोलन चलिरहँदा (१ वर्ष अगाडि) तपाइहरुले अगाडि सारेका एजेन्डा र अहिलेका तपाहरुका माग हेर्ने हो भने धेरै एजेण्डाहरु कम हुँदै गएका छन् ? के यो तपाईहरुले आफैंप्रति गरेको अविश्वासको कारण हो ?
 
एउटा कुरा अहिलेसम्म पनि बुझाउन सकिएको छैन, या यो देशका शासकहरुले बुझ्न नचाहेका हुन् । मधेसको समस्या यो देशको समस्या हैन र ? किन मधेसको समस्या अलग्गै ठानिन्छ ? यो मानसिक दूरी रहँदासम्म देशको राष्ट्रिय एकता कति सबल होला ? राज्यसत्तामा बर्चश्व भएको एउटा समूदायको मात्रै समस्यालाई राष्ट्रिय समस्या ठान्नु अन्यायपूर्ण छ ।  

हामीले परिवर्तन खोजेको यो राज्यको बनोटको हो । जो एकल जातीय नश्लवादी बनोट छ । यो राज्यलाई सबै जातीको साझा राज्य बनाउनु छ । हामी संविधानमा बहुजातीय राज्य भनेर नेपालको परिभाषा लेख्छौं । तर, व्यवहार त्यस्तो हुँदैन् । जाती विशेषका आधारमा राज्यले पूर्वाग्रही व्यवहार गर्दा कतिसम्म सहन सकिन्छ ? हाम्रो लडाईँ यही विभेद अन्त्यका लागि हो । 

एकचोटी केही मधेसकेन्द्रित दलका नेतासहित तपाई पनि पहाडको यात्रामा निस्किनु भएको थियो ? कहाँसम्म पुग्नु भो  ? 

म मेरो देशका ७५ मध्ये लगभग सबै जिल्ला पुगेको छु । तर, सोलुखुम्बु पुग्न सकेको छैन । सायद अब समय मिलाएर यात्रा गर्छु होला । 

मधेस र पहाडका जनताको बीचमा के फरक पाउनु  भो ? 

भावनात्मक हिसावले कुरा गर्दा केही समानता पनि छन् । र, भौगोलिक वनावटका असमानताबीच कतै भावनात्कम रुपमै असमानताहरु पनि देख्न सकिन्छ । पहाडमा ४० फिटको बोरिङबाट पानी निकाल्न सकिदैन । र, तराईमा झरनाको पानी पिउन पाइँदैन । यो प्राकृतिक वनावटका कारण सिर्जित असमानता हो । र, त्यसका बीचमा केही हाम्रो राज्यले गलत धारणा फैलाइरहेको छ, मधेस र मधेसीका बारेमा । त्यसैले मधेस र मधेसीलाई हेर्ने दृष्टिकोण या बुझ्ने आधारमा असमानता देखिन्छ । 

यसबा बाबजुद पनि तराई मधेस र पहाडबीचको दूरी जनस्तरमा छैन । यो राज्यस्तरमा छ । जनस्तरमा सबै नेपाली हुन् । सबै मिलेर बसेका छन् र, मिलेर नै बस्न चाहान्छन् । तर, अधिकार बिहीन भएका मधेसी, जनजाती, आदिवासी, दलितलगायतले अधिकारको कुरा गर्दा शासकहरुले मधेस पहाड भनेर द्वन्द्व बढाउने काम गरेका हुन् । पहाडी क्षेत्रका जनतामा मधेसीका मागप्रति नकरात्मक सन्देश प्रवाह गर्ने काम शासकले नै गरेका हुन् । अझै पनि सामन्ती राज्य व्यवस्थाका अवशेषहरु बाँकी छन्, जसबाट जनताबीच फुट मच्चाएर आफ्नो स्वार्थ पूरा गर्ने काम हुँदै आएको छ । हिमाल, पहाड, तराई र मधेसबीच भावनात्मक समानता कायम गर्न नै हामी अझै संघर्षमा छौं ।  
    


 



paicho

nepal life

bussewa

राजनीति

​कांग्रेसले चुनाव हारे लोकतन्त्र कमजोर हुन्छः नेत्री कोइराला

११ असार, विराटनगर । नेपाली कांग्रेसकी नेत्री सुजाता कोइरालाले स्थानीय तह निर्वाचनमा  कांग्रेस पराजित भए लोकतन्त्र कमजोर हुने बताएकी छन् ।विराटनगरस्थित आफ्नै निवासमा आइतबार बिहान सञ्चारकर्मीसँग कुरा गर्दै नेत्री कोइरालले शान्ति, सम्बृद्धि, लोकतन्त्र र प्रजातन्त्रको विकासका लागि कांग्रेसले स्थानीय तहको निर्वाचन जित्नै  पर्ने बताइन् ।

​नेता महताको निधनमा एमालेबाट दुःख व्यक्त

११ असार, काठमाडौं । नेकपा(एमाले)ले डडेल्धुरा जिल्ला, पर्शुराम नगर कमिटीका अध्यक्ष बहादुर महताको स्थानीय तहको निर्वाचनका क्रममा यही असार ८ गते पर्शुराम–११ मा आयोजित आमसभालाई सम्बोधन गर्दै गर्दा हृदयाघातबाट निधन भएकामा दुःख व्यक्त गरेको छ । वि सं २०२८ मङ्सिर २५ गते जन्मिएका नेता महताले यसअघि तीन कार्यकाल साबिकको

​मधेसी–जनजातिका माग सम्बोधन गर्न आवश्यकः नेता गुरुङ

११ असार, पाँचथर । नेकपा (माओवादी केन्द्र)का नेता देवप्रसाद गुरुङले हिमाल पहाड–तराई सबैलाई गोलबन्द बनाएर मधेसी, जनजाति, आदिवासी र अल्पसङ्ख्यकका मागलाई सम्बोधन गर्न आवश्यक रहेको बताउका छन् । सदरमुकाम फिदिममा आज बिहान प्रेस सेन्टर नेपालले आयोजना गरेको पत्रकार सम्मेलनमा उनले अहिलेको अवस्थामा राज्यले सबै दल 

अन्तर्राष्ट्रिय

पाकिस्तानमा तेल ट्यांकरमा आगलागी, १२३ भन्दा बढीको मृत्यु, कैयौं घाइते

११ असार, काठमाडौं । पाकिस्तानको पञ्जाव प्रान्तको सूवे स्थित बहावलपुर शहरमा एक तेल ट्यांकरमा आगलागी हुँदा एकसय जना भन्दा बढीको मृत्यु भएको छ । 

​बङ्गलादेशमा ट्रक दुर्घटनामा परी १६ जनाको मृत्यु

११ असार, ढाका । बङ्गलादेशको उत्तरी क्षेत्रमा सिमेन्ट बोकेको ट्रक दुर्घटना हुँदा १६ जनाको मृत्यु भएको छ । घटनामा ८ जना घाइते भएका छन् । उत्तरी राङ्पुर जिल्लामा सडकबाट चिप्लिएर ट्रक दुर्घटना भएको हो । 

​इदको पूर्वसन्ध्यामा करिब सात सय सिरियाली कैदी रिहा

११ असार, सिरिया । सिरियाली सरकारले मुस्लिम धार्मिक पर्व इद उल फित्रका अवसरमा ६ सय ७२ जनालाई कैद मिनाह गर्दै रिहा गरेको छ ।राष्ट्रपति बसर अल असदविरुद्धको विद्रोहमा सघाएका केही लडाकुसहित अन्य कैदीबन्दीलाई रिहा गरिएको हो ।

विचार / ब्लग

​राजपाको आन्दोलन : बहिस्कार गरेर बैद्य माओवादी बन्ने या तराईको पहिलो शक्ति ?

राष्ट्रिय जनता पार्टी राजपाले आइतबार निर्बाचनमा भाग नलिने भन्दै आन्दोलनका कार्यक्रम घोषणा गर्यो । राजपाको आन्दोलनका कार्यक्रम यस्ता छन् कि आफुले बहिस्कार मात्र होइन, जनताले भोट हाल्न पनि नपाउन् भन्ने उद्देश्यले गरिएको आमहड्तालसहित । सरकारले पटक पटक लचिलो ढंगले प्रस्तुत भएर निर्वाचनको मिति सार्दा पनि राजपा सहमत हुन सकेन ।

सुदुरपश्चिमले कर्तव्यको भारी मात्रै कहिलेसम्म बोकिरहने ? सुदुरका समस्या,सम्भावना र सपनाहरु

अभाव, अशिक्षा, गरिबी, बेरोजगारी, जातीय छुवाछुत, महिला हिंसा, छाउपडी, देउकी प्रथा, कमलहरी, हलिया, कमैया, सुकुम्बासी लगायतका शब्दले दिइने सुदूरपश्चिमको परिचय फेरिदै गएको छ । ‘सुदूरपश्चिम’ को सट्टा अब ‘सुन्दर सुदूरपश्चिम’ भन्न थालिएको छ । सुदूरपश्चिम बाहिरबाट आउनेहरुका आँखामा अभावै अभाव र समस्यै समस्याको सुदूरपश्चिम भएपनि सुदूरपश्चिमेली भने ‘सुन्दर सुदूरपश्चिम’ देख्न थालेका छन् । 
Top