syangyong
cg

केआई सिंहका बडीगार्डको स्मरण : सिंहदरबार कब्जादेखि चीन निर्वासनसम्मको भित्री कथा


Saturday, 7 Oct, 2017 2:47 PM
केआई सिंह अर्थात् कुँवर इन्द्रजीत सिंह । विद्रोही नेता तथा नेपालका पूर्वप्रधानमन्त्री । उनी होमियोप्याथी डाक्टर थिए । २००७ सालको क्रान्तिमा पश्चिम तराईबाट सक्रीय सिंह दिल्ली सम्झौतालाई धोका भन्दै आन्दोलन नछाडेका व्यक्ति हुन् । आन्दोलनकै क्रममा उनी पक्राउ परे र काठमाडौं ल्याइए । सिंहदरबारभित्रै कैद गरियो । तर, पछि त्यहाँ कार्यरत सिपाहीहरूलाई नै प्रभावमा लिई सिंहदरवार नै नियन्त्रण गरे सिंहले । १२ घण्टे त्यो असफल सिंहदरवार कब्जाकै कारण केआई सिंहको चर्चा नेपाली इतिहासमा झन् बढी छ । सिंहदरबार कब्जालगत्तै उनी केही समर्थकसहित चीन पसे । पछि नेपाल फर्किएपछि ०१४ मा राजा महेन्द्रले उनलाई प्रधानमन्त्री बनाए । भैरहवाको बिद्रोहदेखि सिंहदरबार कब्जासम्म उनको साथमा एक युवक निकै जोशका साथ खटिएका थिए । ती थिए पदमबहादुर आले । डा. सिंहका अत्यन्त विश्वासपात्र । उनलाई डा. सिंहले आफू प्रधानमन्त्री बन्दा निजी सुरक्षा गार्डसमेत बनाएका थिए । ९४ बर्षीय आले अहिले पुख्र्यौली थलो तनहुँको थप्रेक नयाँगाउँमा बुढ्यौली जीवन बिताइरहेका छन् । आलेले न्यूजसेवाका राजु ढकालसँग भैरहवा बिद्रोहदेखि सिंहदरवार कब्जाहुँदै चीन निर्वासनको स्मरण गरेका छन् :  


राणाविरुद्व बन्दुक उठाइयो  
सन् १९४२ मा ब्रिटिस आर्मीमा भर्ती भएँ । गोरखपुरमा गएर छाती नपाइयो । तालिम सकेपछि हाल पाकिस्तानमा पर्ने कुइचामा गएर बस्यौं । लडाईंमा भने म परिनँ । सिपाहीलाई परेड खेलाउँथे । ब्रिटिसले भारत छोडेपछि मलाई बस्न मन लागेन । सन् १९५० मा नेपाल फर्कें । ८ बर्ष लाहुरे बनियो । 

नेपालमा राणा शासनविरुद्ध क्रान्ति चलिरहेको थियो । राणा शासन मलाई मन परेको थिएन । यसको विकल्प खोज्नैपर्छ भन्ने लागिरहन्थ्यो । राणा शासन विरुद्वको क्रान्ति देश सुधारको लागि भन्थे । मलाई पनि त्यो ठिकै लाग्यो । नेपालमा सशस्त्र क्रान्ति सुरु भइसकेको थियो । मातृकाप्रसाद कोइरालाले बिराटनगर, विश्वेश्वरप्रसाद कोइरालाले वीरगंज र डा. केआई सिंहले भैरहवाको मोर्चा सम्हालेका थिए । तीनवटा पोस्टलाई कब्जा गर्न तीन नेता अघि बढेका थिए । तीन ठाउँबाट राणाहरुलाई आक्रमण गर्ने तयारी थियो । म सिंहको पछि लागेँर भैरहवाको नौतनवामा गएँ । मेउडियामा सिंह बस्थे । ‘जनताको अधिकार राणाले लिए, जनताहरुले अधिकार खोज्दै छ, जनताको अधिकारको लागि लड्न प-यो’ भनेर सिंहले हामीलाई प्रोत्साहित गर्नुहुन्थ्यो । आफू पनि जनता परियो । केही पनि पाएको छैन । सबै सुखभोग राणाहरुले गरेका छन् । आर्मीको मान्छे परियो । दिलोज्यान दिएर राणाविरुद्व लडियो । 

खोजेको प्रजातन्त्र अर्कै थियो 
७ फागुन २००७ मा प्रजातन्त्र आयो । देशभर खुसीयाली छायो, तर हामीलाई त्यो प्रजातन्त्रले खुसी दिन सकेन । हामी रमाउन सकेनौं । राणा प्रधानमन्त्री मोहन शम्शेरलाई पुनः प्रधानमन्त्री बनाउने गरी दिल्लीमा सम्झौता भएको थियो । डा. सिंहले त्यसलाई धोका भन्नुभयो । राणालाई जरैदेखि फालेपछि मात्रै क्रान्ति पूरा हुन्छ भन्ने उहाँको सोचाई थियो । तर, प्रजातन्त्र आएपछि पनि राणा नै प्रधानमन्त्री बने । विपी गृहमन्त्री बन्न तयार भए । त्यसको खिलाफमा थियौं हामी । त्यसैले हामीले क्रान्ति पुरा भएको छैन भन्दै आन्दोलन जारी राख्यौं । 

धेरै जना प्रजातन्त्रको पक्षमा थिए । विरोध गर्नेहरुको संख्या कम भयो । अनि, भारतीय फौजको सहयोगमा डा. सिंह पक्षका विद्रोहीहरुलाई पक्राउ गर्न लगाइयो । सिंह पनि पक्राउ पर्नुभयो । भारतीय फौजसँग हाम्रो दोहोरो भिड्न्त भने भएन । मेउडिया भन्ने ठाउँमा भारतीय फौजले घेरा हालेर हामीहरुलाई पक्राउ ग-यो । कम्तीमा २ सय पक्राउ प-यौं होला । हामीहरुलाई भैरहवा जेलमा राख्यो । सिंह र हामीलाई अलग–अलग राखेको थियो । भेटघाट हुन पाउँदैन्थ्यो । हामीसँग कुनै सोधपुछ गरेन । तर, सिंहसँग गरेको रहेछ, पछि थाहा भयो ।

वार्ता गर्ने भनेर फेरि पक्र्यो
केही दिनपछि हामीलाई भैरहवा जेलबाट रिहा ग-यो । जेलबाट निस्केपछि उत्तरतर्फ लाग्यौं । तानसेन, रिडी, गल्कोट हुँदै बुर्तिवाङ पुगियो । साठी–सत्तरी जनाको टोली थियो । ज–जसलाई मन छ मेरो पछि लाग, मन नहुनेलाई  म कर गर्दिन भन्नुहुन्थ्यो सा’ब (केआई सिंह) । ग्रह मिलेर होला उहाँको पछि–पछि लागेर गइयो ।  हामीसँग केही हतियार पनि थिए । भैरहवामा लुटेका । भरुवा बन्दुक, राइफल र पेस्तोल थिए । उतैबाट चिन पस्ने योजना थियो हाम्रो । तर, त्यहीबेला सरकारले खबर पठायो । वार्ता गरेर कुरा मिलाउने सरकारको खबर थियो । हामीले विश्वास गर्यौं र पाल्पा फर्कियौं । 

तर, सरकारले धोका दियो । रुद्र शम्शेरले पक्रेर पाल्पा जेलमा राखे । सात दिन पाल्पा जेलमा राख्यो । हामीले जेल ब्रेक गर्ने योजनासमेत बनाएका थियौं, तर सकेनौं । सात दिनपछि हामीलाई काठमाडौंतर्फ हिँडाइयो । ७० जना थियौं । यो २००८ सालको कुरा हो । सेन्ट्रल जेलमा तीन दिन राख्यो । अनि नख्खु जेलमा ।  सिंहलाई सिंहदरबारमा थुन्यो । 

१२ घण्टा सिंहदरवार कब्जा 
विद्रोही रक्षादलका जवानहरुले ९ माघ २००८ बिहानसम्म बारुदखाना, मुलुकी खाना, बन्दुकखाना, तोपखाना, सिंहदरबार, केन्द्रीय जेल, नख्खुजेल, डिल्लीबजार खोर, जनाना जेल, विजुली अड्डा, एयरपोर्ट, रेडियो नेपालजस्ता सबै महत्वपूर्ण ठाउँ कब्जा गरी वत्ती र टेलिफोनका तारहरुसमेत काटिदिए । नक्खु जेलका हामी बन्दी पनि उम्केर सिंहदरवार गयौं । केआई सिंह सिंहदरबारमै थिए । त्यो विद्रोह १२ घण्टा पनि टिक्न सकेन । हामीले मन्त्री, सिपाही कसैलाई पनि मारेनौं । सिंहदरबारभित्र सात वटा कैदखाना थिए । त्यहाँका कैदीलाई मुक्त गरिदियौं । त्यहाँभित्र बस्न सक्ने अवस्था भएन, अनि हामी सिंहदरबारबाट भाग्यौं । कीर्तिपुरबाट बालाजुहुँदै रसुवातर्फ लागियो । हामीलाई समात्न एक हजारभन्दा बढी फौज आएका थिए । अब जसरी हुन्छ ज्यान जोगाउने हो, हिम्मत नहार केटा हो भन्थे सा’बले । ७० जना रसुवातर्फ लागेका थियौं । यार्सा भन्ने गाउँमा पुगियो । बाटोमा चित्तल मारेर खाइयो । यार्सा गाउँमा मकै भुट्न लगाएर पोको पा-यौं । भोलिपल्ट सीमा काटेर चाइनातर्फ लागियो । चाइना जाँदा भने ३१ जना मात्रै थियौं । चार–पाँच दिन हिँडियो होला । हामीसँग भुटेको मकैबाहेक केही खानेकुरा थिएन । भोकभोकै भइयो । तिब्बतीहरु पनि गरीब, उनीहरुसँग पनि खानेकुरा केही नहुने । केहीले भने चिया खान दिन्थे ।  सिगात्से मुन्तिर छेन्दु भन्ने ठाउँमा पुग्यौं । त्यहाँ चाइनिज सैनिक ब्यारेक थियो । त्यहीँ बस्यौँ । हामीलाई चीनले शरणार्थीको दर्जा दियो । रासन पानी दियो । ब्यारेकमा खेलेर, खाएर बसियो । हामीले केही पनि गर्न नपर्ने, दिनभर पढेर बस्थ्यौं । कुराकानी गर्न भने समस्या हुने ।  हातको इशाराले कुरा गन्थ्यिो । त्यहाँ बस्दा चाइनिज भाषा पनि सिकियो । केआई सिंहलाई भेट्न ठूला–ठूला चाइनिज नेताहरु आउँथे. । हुन त व्यारेकमा जो पायो त्यहि पस्न पाउँदैनथ्यो, तर जनता पनि आउँथे हामीसँग कुराकानी गर्न  । छेन्दुमा १ बर्ष बसेर केआई सिंह पेइचिङ (बेइजिङ) गए, उतै बसे । माओसँग भेट भयोजस्तो लाग्दैन । उ महाचीनको नेता सजिलै त के भेट हुन्थ्यो र ? 

हामीलाई स्वदेश फर्काउनेबारे चीन र नेपालबीच कुराकानी भइरहेको थियो । अन्ततः समझदारी बनेछ । चाइनाले हामीलाई नेपालमा बुझायो । सन् १९५५ भदौमा स्वदेश फर्कियौं । 

त्रिभुवनकै पालामा नेपाल फर्किने योजना पनि बनेको थियो, तर चीनले हामीलाई फर्कन दिएन  । फेरि जेल हाल्छ भन्यो । महेन्द्र राजा बनेपछि फर्कने वातावरण बन्यो । काठमाडौंमा हामीलाई सिंदुरजात्रासहित भब्य स्वागत गरे । ३१ जनाको टोलीलाई सातवटा जीपमा राखेर काठमाडौं सहर घुमाएका थिए । स्वागत समितिको अध्यक्ष महाकवि लक्ष्मीप्रसाद देवकोटा थिए । ‘वीर डा. केआई सिंह जिन्दावाद !’ भन्दै देवकोटाले नारा लगाए । अरुले पनि त्यसै भन्थे । देवकोटा सँगसँगै हिँडियो, बसियो, निकै असल मान्छे लाग्थ्यो देवकोटा मलाई । 

प्रधानमन्त्रीको निजी सुरक्षा गार्ड 
०१४ साउनमा सा’ब प्रधानमन्त्री बन्नुभयो । राजाले सबै पार्टीलाई सरकार चलाउन दिए, तर कसैले पनि राम्रोसँग चलाउन सकेनन् भनेर उहाँलाई प्रधानमन्त्री बनाएको हो । प्रधानमन्त्री बनेपछि सा’बले मलाई निजी सुरक्षा गार्डको रुपमा राख्नुभयो । सँगै आन्दोलन गरेको, दुःख–सुखमा साथै रहेको, आफ्नो नेता प्रधानमन्त्री हुँदा निकै खुसी लाग्यो । हुन त प्रधानमन्त्रीको सरकारी सुरक्षा गार्ड पनि हुन्थे, तर म निजी सुरक्षा गार्ड थिएँ । 

यस्तो थियो कि सरकारी सुरक्षा गार्ड पनि मेरै कमाण्डमा रहन्थे । मलाई प्रधानमन्त्री सिंहले पत्याए । होचो भएपनि म निकै बलियो र फुर्तिलो थिएँ । जहाँ जाँदा पनि म प्रधानमन्त्रीसँगै हुन्थेँ । म त भित्री गार्ड पो थिएँ त ! प्रधानमन्त्रीको ढोकामा बस्थेँ । लक्ष्मी प्रसाद देवकोटा बारम्बार भेट्न आइरहन्थे । ‘के छ केटा भेट्न पाइन्छ ?’ भन्थे । म भित्र गएर ‘हजुर फलानो भेट्न आएको छ के गरौं ?’ भन्थेँ । ब्यस्त भए एकछिन कुर्न र नभए उपठाउन भन्नुहुन्थ्यो सा’बले । 

सरकारी कर्मचारी फटाहा 
अहिलेको राष्ट्रपति भवन त्यतिबेला प्रधानमन्त्रीको निजी निवास थियो । म पनि त्यहिँ बस्थेँ  । बिहानको ९ बजे खाना खाएर १० बजे सिंहदरवारमा आइन्थ्यो । म प्रधानमन्त्रीसँगै मोटरमा बस्थेँ । सिंहदरवार पुगेपछि प्रधानमन्त्रीको परेड भन्ने हुन्थ्यो । त्यो परेड कस्तो भने– दुई तीनसय मानिसहरु प्रधानमन्त्रीलाई भेट्न लाइन लागेर उभिएका हुन्थे । प्रधानमन्त्रीले तिनीहरुलाई पालैपालो भेट्नुहुन्थ्यो । धैरैले बिन्तिपत्र बोकेर आएका हुन्थे । ति सबै चिठीहरु प्रधानमन्त्रीले मलाई दिनुहुन्थ्यो । अनि, मैले उहाँको निजी सचिवलाई बुझाउँथेँ । 

साँझ मन्त्रालयका सचिवहरुले ती चिठी पढेर प्रधानमन्त्रीलाई सुनाउँथे । तर, सचिव मोराहरुले धेरै चिठी नपढिकन च्यातेर टोकरीमा फालेको मैले देखेको छु । धेरैको काम नै बन्दैनथ्यो । दिनमा सय दुई सय बिन्तिपत्र आउँथे, चार–पाँचजना भन्दा धेरैको काम नै बन्दैनथ्यो । धेरै चिठी कर्मचारीले टोकरीमा मिल्काइदिन्थे । पछि मानिसहरु मेरो काम के भयो भन्दै सोध्न आउँथे । कर्मचारीले कहिले त्यो फाँटमा पुग्यो, कहिले यो फाँटमा पुग्यो भनेर झुलाउँथे । कति कर्मचारीले फेरी पत्र लेख्नुहोस् भनेर आदेश दिन्थे । जनतालाई सास्तीमात्र । जनताको पिरमर्का प्रधानमन्त्रीको छेउमा पुग्नै पाउँदैनथ्यो । 

उहाँको कार्यकालभरी मैले निजी सुरक्षा गार्डको रुपमा काम गरे पनि एक पैसा तलब लिइन । खाने बस्ने मात्र हो ।  अहिलेकाले  पो तलब भत्ता पाउँछन् । उहाँ पनि नाङै, म पनि नाङै । कहाँबाट पैसा हुनु ! घर आउँदा–जाँदा चार पाँचसय रुपैंया दिनुहुन्थ्यो । मैले पाएको भनेको त्यत्ति हो, अरु केही होइन । देश गरीब थियो, पाइएन भन्ने गुनासो छैन । त्यत्रो ठूलो मान्छेको संगत गर्न पाएँ, त्यसैमा सुखी लाग्छ । मेरो औधी विश्वास गनुहुन्थ्यो, घर परिवार सुख–दुःख सोधिरहनुहन्थ्यो । 

सिंह गीत गाउन माहिर 
ठकुरी भएपनि केआई सिंह रिसाहा हुनुहुन्थेन । सबैप्रति मान सम्मान हुन्थ्यो । महिलाहरुलाई खुब मर्यादा गर्ने, रमाईलो स्वभावका । कहिलेकाहिँ गीत गाएर पनि सुनाउने बानी थियो । ‘धानको बाला झुल्यो हजुर देशै रमाइलो, पेटभरी खान पाए यसै रमाइलो...’ उहाँले गाउने यो गीत मलाई अहिले पनि सम्झना छ । खानाको भने सौखिन, काम गरेर नथाक्ने, साँझ अबेरसम्म पनि अफिसको काम गरिरहने स्वभाव थियो । 

छुवाछुत विरोधी
उहाँ प्रधानमन्त्री नहुँदैको कुरा हो एक पटक हामी गोरखा पुगेका थियौं । हिँड्दा–हिँड्दा थकाई लागेर चेपे खोलाको किनारमा सुस्ताइ रहेका थियौं । उहाँलाई तिर्खा लागेको रहेछ । एउटा मान्छे आयो । उहाँले ‘ए बाबु पानी लिएर आउ त’ भन्नभयो । उसले ‘मैले त हुन्न सा’ब’ भन्यो । किन ? भनेर प्रश्न गर्दा आफू कामी भएको उसको जवाफ थियो । त्यतिखेर उहाँले भन्नुभएको थियो, ‘मैले तिमीलाई जात सोधेको हो र ? पानी पो लेउ भनेको ।’ त्यसपछि उसले पानी ल्यायो, हामीले पियौँ । 

नेताहरुको सिद्वान्त यो जात, त्यो जात भन्ने हुँदैन रहेछ । हामी गाउँघरमा रुखको बुटामुनि बस्नेहरुलाई मात्रै रहेछ, जातपात भन्ने । मेरो पनि यस्तै सिद्वान्त हो । जातपात मानिनँ । कसैलाई भेदभाव गरिनँ । गाउँघरमा आएर पनि मैले छुवाछुतलाई मानिनँ । यस्तो गर्नु हुँदैन भने । दमै, कामी, सार्की सबैको घरमा गएर खाएँ, अहिले पनि खान्छु । मन शुद्ध छ भने सबैथोक शुद्ध हुन्छ । 

अहिलेका नेता काम पनि नगर्ने, गर्न पनि नदिने 
हाम्रो देशमा कुनै पनि प्रधानमन्त्रीले पाँच बर्ष काम गर्न पाएनन् । कुनै पनि योजना पूरा गर्नै पाउँदैनन् । खाली एक अर्काको आलोचना मात्र गरिरहन्छन् । अहिले ती ओलीले शेरबहादुरलाई प्याच्च–प्याच्च भनिरहन्छन् । भोलि मैले पनि काम गर्नु छ भनेर साथीहरु सोच्दैनन् । मिलेर काम गरौं भन्ने भावना नै छैन । पाँच बर्ष एउटाले राम्रोसँग काम गर्न पाए एउटा जग बस्थ्यो । फेरि अर्कोले गएर त्यसलाई पुरा गर्नु पर्ने हो । न आफू गर्ने, न अर्कालाई गर्न दिने । यी नेताहरुले के ठीक के बेठीक भन्ने छुट्टाउनै सकेनन् । 

 


Ruslan

MEGA COLLEGE

ime

bussewa

राजनीति

​धार्मिक सहिष्णुतामा नेपाल संसारकै नमूना :तिमिल्सिना

२८ असोज, बागलुङ । राष्ट्रियसभाका अध्यक्ष गणेश तिमिल्सिनाले धार्मिक सहिष्णुतामा नेपाल संसारकै नमूना देश भएको बताएका छन् । महान् पर्व बडादशैँको अवसरमा बागलुङ नगरपालिकाले आज आयोजना गरेको शुभकामना आदानप्रदान तथा चियापान कार्यक्रममा बोल्दै अध्यक्ष तिमिल्सिनाले नेपालमा अनेक धर्म मान्ने सम्प्रदाय भए पनि धार्मिक सद्भाव रहेको बताए। उनले नेपाल प्राकृतिक तथा धार्मिक हिसाबले धनी हुदाँहुदै पनि उचित व्यवस्थापनको अभावमा

​प्रदेशलाई भ्रष्टाचारमुक्त सुशासनयुक्त बनाउछौँ – मुख्यमन्त्री राई

२६ असोज, विराटनगर । प्रदेश नं १ का मुख्यमन्त्री शेरधन राईले प्रदेश सरकारले भौतिक पूर्वाधार निर्माणमा यसवर्ष रु छ अर्ब खर्च गर्ने बताएका छन् । प्रदेशको यातायात पूर्वाधार विकास मन्त्रालयअन्तर्गत यातायात पूर्वाधार विकास निर्देशनालय कार्यालयको सुनसरीको इटहरी–४ हलगाँडामा नव स्थापित कार्यालयको आज उद्घाटन गर्दै उनले सो कुरा बताएका हुन्। मुख्यमन्त्री राईले प्रदेश सरकारले आफ्नो बजेटको ४० प्रतिशत रकम प्रदेशको पूर्वाधार निर्माणमा खर्च 

​हाम्रो कर्णाली हामी बनाउँछौ : इन्चार्ज शर्मा

२६ असोज, सुर्खेत । नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा)का कर्णाली प्रदेश इन्चार्ज जनार्दन शर्माले कर्णाली प्रदेशको विकासका लागि डटेर लाग्ने बताएका छन् । प्रदेश सरकार र विज्ञ समूहबीचको चौथो बैठकका लागि सुर्खेत आएका इन्चार्ज शर्माले विजयादशमीको अवसरमा प्रदेश राजधानी सुर्खेत, वीरेन्द्रनगरमा आयोजित शुभकामना आदानप्रदान कार्यक्रममा क्षमता र अधिकार प्रयोग गरेर उत्कृष्ट कर्णाली प्रदेश बनाउने बताए। “हाम्रो कर्णाली हामी आफैँ 

अन्तर्राष्ट्रिय

भुटानको अन्तिम चरणको निर्वाचनका लागि आज मतदान हुँदै

थिम्पु । भुटानको अन्तिम चरणको निर्वाचनका लागि आज मतदान हुँदैछ।  भदौ अन्तिम साता भएको पहिलो चरण चुनावमा पहिलो र दोस्रो भएका दुई दलबीच यो निर्णायक प्रतिस्पर्धा हुन गइरहेको हो ।यो निर्वाचनमा विजयी हुने दलले हिमाली अधिराज्य भुटानमा पाँच वर्षका लागि सरकार निर्माण गर्नेछ ।  

निजी विमान दुर्घटना हुँदा एक बालकसहित तीन जनाको मृत्यु

जर्मनी । जर्मनीमा एउटा सानो निजी विमान दुर्घटना हुँदा एक बालकसहित तीन जनाको मृत्यु भएको छ । एउटा इन्जिन मात्र भएको विमान हेसे प्रान्तको वासार्कुपे हिमाल नजिकैको फुल्दा शहरमा दुर्घटना भएको हो । मानिसको भीडभाड भएको ठाउँमा खसेको विमान दुर्घटनामा अन्य पाँच जना घाइते भएका छन् । घाइते हुनेमा चार जना यात्रु र एक पैदल यात्री रहेका छन्

फिलिपिन्सको माओवादी युद्ध : लड्दालड्दै ५० वर्ष

फिलिपिन्समा करीब ४५ हजारको ज्यान लिइसकेको माओवादी विद्रोहले ५० वर्षमा पनि गन्तव्य पहिल्याउन सकेको छैन । अमेरिकाको अन्तरिक्ष कार्यक्रम (नासा) को मानव सहितको यान चन्द्रमामा अवतरण गरेर फर्केको ५० वर्ष पूरा हुँदैछ । चन्द्रमाको सतहमा नील आर्मस्ट्रङले पहिलो मानव पाइला राख्नुभन्दा केही महीना अघि दक्षिण पूर्वी एशियाली मुलुक फिलिपिन्समा माओवादीहरूले सशस्त्र संघर्षबाट सत्ता प्राप्त गर्न ‘जनयुद्ध’ शुरू गरेका थिए । धनी र गरीबबीच अचाक्ली ठूलो खाडल रहेको टापुहरूको यो मुलुकमा निरन्तर युद्ध लडिरहेका माओवादीहरूले ५० वर्षमा न सत्ता–प्राप्तिको लक्ष्य पूरा गर्न

विचार / ब्लग

​लोकतन्त्रका खम्बामा खटपट

स्वतन्त्र राज्य व्यवस्थामा कार्यपालिका, व्यवस्थापिका र न्यायपालिकाबीचको त्रिकोणात्मक सम्बन्ध घनिष्ट हुनुपर्छ । संसदीय सुनुवाइ समितिले गत शुक्रबार प्रस्तावित प्रधानन्यायाधीश दीपकराज जोशीलाई प्रधानन्यायाधीश बन्ने बैधानिक बाटो रोकिदियो । यो निर्णयसँगै रामशाहपथस्थित सर्वोच्च अदालतको परिसरमात्र होइन, पुरै राष्ट्रिय राजनीति नै तरंगित बन्यो । हिजो अपरान्नहदेखि नै सामाजिक सञ्जाल र डिजिटल मिडियामा यसको पक्ष÷विपक्षमा विभिन्न मत–अभिमत प्रकट भएका छन् 

अनशनको शक्ति जुटाउने सन्त चिकित्सक

► अतृप्त
प्राध्यापक डाक्टर गोबिन्द के.सी. को पन्ध्रौँ अनशन शृंखला भर्खरै अन्त्य भएको छ । जोरजुलूम गर्दा पनि पार नलागेपछि देशकै कार्यकारी प्रमुखको प्रत्यक्ष निगरानीमा पछिल्लो अनशन शृंखला सताइसौं दिनमा आएर टुङ्गोमा पुग्यो । बितेका ६ बर्षमा सन्त चिकित्सकका अनशन शृंखलाले राजधानी काठमाडौंदेखि मोफसलमा अवस्थित जुम्लासम्मको अविस्मरणीय यात्रा तय गरेका छन् । डा. के.सी. को निराहार यात्रा भोग्नेलाईभन्दा देख्नेलाई पट्यारलाग्दो प्रतित हुन्छ । 

लालबाबु पण्डितको ‘सेलिब्रेटी’ मोह, आफ्नै कर्मचारीलाई पागल भन्न मिल्छ ?

कर्मचारी समायोजन अन्र्तगतको स्वेच्छिक अवकाशको विषयलाई लिएर यतिबेला प्रधानमन्त्री, मन्त्री र कर्मचारीबीच जुहारी चलिरहेको छ । अवकाशको विषयलाई लिएर दुवै पक्ष एकअर्काप्रति तिखो टिप्पणीमा उत्रिएका छन् । उनीहरुबीचको आरोप–प्रत्यारोपलाई सुन्दा दुवै पक्ष एकअर्काप्रति पूर्णरुपमा सशंकित् र अविश्वस्त देखिएका छन् ।
Top