esewa

महिलाको शरीरमा हुने रहस्यमय हिस्सा : किन भएन अहिलेसम्म कुनै अध्ययन ?


Thursday, 2 Aug, 2018 10:54 AM
महिलाहरू पुरुषको तुलनामा बढी बाँच्छन् भन्ने गरिन्छ । विज्ञानका अनुसार यसको कारण महिलाको जटिल शारीरिक संरचना हो । यसमा सबैभन्दा बढी जटिल छ, उनीहरुको कोख अर्थात प्रजनन अंगको संरचना, जसलाई अंग्रेजीमा पेल्भिक फ्लोर भन्ने गरिन्छ ।
अक्सर भेल्भिक फ्लोर बलियो हुनुपर्छ भन्ने सल्लाह दिने गरिन्छ । तर पेल्भिक सिस्टमले काम कसरी गर्छ, यसका बारेमा पर्याप्त जानकारी अहिलेसम्म प्राप्त भइसकेको छैन । पेल्भिक फ्लोर पुरुषमा पनि हुन्छ । तर महिलाहरूको जस्तो उनीहरूले बच्चा जन्माउनु पर्दैन । त्यसैले उनीहरुले महिलाले जस्तो समस्याहरूको सामना पनि गर्नु पर्दैन ।

के हो पेल्भिक फ्लोर ?
पेल्भिक फ्लोर शरीरको त्यो हिस्सा हो, जसमा ब्लेडर, यूटेरस, भजाइना र रेक्टम हुन्छ । यो हिस्सा महिलाहरुको शरीरको सबैभन्दा महत्वपूर्ण अंगहरूलाई सजाएर राख्छ । त्यसलाई सही ढंगले काम गर्न सहयोग गर्छ । तर, संसारभरमा लाखौ महिलाहरूको पेल्भिक फ्लोरमा कुनै न कुनै समस्या हुने गर्दछ । यो महिलाहरूको शरीरको निकै महत्वपूर्ण हिस्सा हो, यसका बावजुद यसमा रिसर्च शुन्य बराबर गरिएको छ।

अमेरिकाको मेशिगन युनिभर्सिटीमा पेल्भिक फ्लोर रिसर्चर तथा गाइनोलजिस्ट जेनिस मिलरका अनुसार शारीरिक संरचनामा दिमागपछि पेल्भिक फ्लोर नै सबैभन्दा जटिल छ। यसको काम गर्ने तरिकामाथि अहिलेसम्म स्पष्ट रुपमा कुनै अध्ययनको नतिजा आइसकेको छैन ।
शोधकर्ताहरुका लागि यो अहिलेसम्म शरीरको रहस्यमय हिस्सा बनेको छ। पेल्भिक सिस्टम कोखको हड्डीहरूका बिचमा लुकेको हुन्छ, जहाँसम्म पुग्नु सहज छैन । यसका साथै शारीरिक संरचनामा हरेक कुरा एकअर्कासँग अन्तरसम्बन्धित हुन्छन् । चर्चित जोन्स हापकिन्स युनिभर्सिटीमा गाइनोलजीका प्रोफेसर भिक्टोरिया हाँडाका अनुसार पेल्भिक फ्लोरको कुनै पनि समस्याले महिलाको जीवनभर असर पार्दछ ।
यद्यपि यो समस्याहरुले जीवनलाई खतरामा भने पर्दैन, त्यसैले न त आम मानिसले यसमा ध्यान दिन्छन् न त अध्ययनकर्ताहरुले यसलाई अहिलेसम्म गम्भीरतापूर्वक लिएका छन्।

अध्ययनको कमीको कारण

विज्ञानले हरेक ढंगले हरेक क्षेत्रमा निर्धक्क प्रगति गरेको छ। तर के कारण छ कि महिलाहरुको शरीरको यति महत्वपूर्ण हिस्सामाथि अहिलेसम्म कुनै सार्थक अध्ययन हुन सकेन । प्रोफेसर हाँडाका अनुसार दुर्भाग्यबस स्वास्थ्य क्षेत्रमा अहिलेसम्म जति अध्ययन भएको छ, त्यो पुरुषमा भएको छ। करिब करिब सबै अध्ययन पुरुष र महिला दुवैको शारीरिक संरचनालाई एकसमान मानेर गरिएका छन् । महिलाहरुको शरीरमा अलग्गै अध्ययनको आवश्यकतालाई कमै आँकिएको छ।
यसका साथै महिलाहरुको शरीर वा उनीहरुको गुप्त अंग र यौन अंगहरुको रोगका बारेमा कुरा गर्न हिच्किचाहट महशुस गर्ने गरिन्छ, जसका कारण कहिल्यै खुलेर आवाजै उठ्न सकेन कि महिलाहरूको शरीरलाई पुरुषकोभन्दा अलग्गै मानियोस र त्यसमा फरक ढंगले अध्ययन गरियोस ।
अवस्था यो छ कि अमेरिकी कंग्रेसमा कहिल्यै पनि कुनै सांसदले महिलाहरुको पेल्भिक फ्लोर प्रणालीमाथिको अध्ययनका लागि कुनै कोष माग गरेनन्। यद्यपि हालैका वर्षमा यस दिशामा केही अध्ययन भएका छन् । प्रोफेसर मिलर र उनका साथीहरु मिलेर एम.आर.आई. को माध्यमबाट पत्ता लगाएका छन् कि बच्चालाई जन्म दिएका कारणबाट पेल्भिक फ्लोरमा कयौप्रकारका चोट लाग्ने गर्दछ।

प्रजननका क्रममा चोट
एम.आर.आई. इमेजको माध्यमबाटै थाहा भयो कि डेलिभरीका क्रममा कयौ महिलाहरुको लेभेटर एनी नामको मांसपेशी फुट्ने गर्दछ, जसका कारण कोखको एउटा हिस्सा ठुलो भएर भजाइनाबाट बाहिर आउने गर्दछ । यसबाट पेल्भिक फ्लोर कमजोर हुन्छ।

यद्यपि यो कति महिलाहरुमा र कसरी हुन्छ, यसको आँकडा अलग छ । एउटा अध्ययनका अनुसार १३ देखि ३६ प्रतिशत महिलामा यस्तो भजाइनाको माध्यमबाट बच्चा जन्मने क्रममा हुन्छ । जबकि प्रोफेसर मिलरको अध्ययनका अनुसार यो आँकडा ५ देखि १५ प्रतिशत महिलाहरुमा छ। रोचक कुरा त यो छ कि लेभेटर एनी मांसपेशी फुटेको खबर विरामी वा डाक्टर दुवैले थाहा पाउँदैनन् । बच्चा जन्माउने बेला महिलाहरुको भित्री अंगमा कयौ प्रकारको ससाना चोट लाग्ने गर्दछ, जसलाई सामान्य मान्ने गरिन्छ ।तर नयाँ अध्ययनपछि पेल्भिक फ्लोरसँग सम्बन्धित समस्याहरु सुल्झाउने सहयोग पुग्नेछ ।
यद्यपि पेल्भिक फ्लोर बलियो बनाउनका लागि केगल एक्सरसाइज गर्न सुझाव दिने गरिन्छ । तर महिलाहरुका लागि घाइते मांसपेशीहरुका साथ यस्तो कुनै एक्सरसाइज सफल हुँदैन । अहिलेसम्मको अध्ययनका अनुसार पेल्भिक फ्लोरसँग सम्बन्धित विषयका लागि उमेर, मोटोपन र भजाइनाको बाटो बच्चा जन्माउनु महत्वपूर्ण छ।

पेल्भिक फ्लोर डिसअर्डर


प्रोफेसर हाँडाका अनुसार अधिकांश कमिलाहरुमा पेल्भिक फ्लोर डिसअर्डरसम्बन्धी समस्या हुँदैन । केहीमा निकै कम हुन्छ । तर त्यो खतरनाक हुँदैन । त्यसैले सन्तोषको कुरा यो छ कि वैज्ञानिकहरुले महिलाहरुको शारीरिक संरचनाका साथसाथ पेल्भिक फ्लोर प्रणाली र त्यससँग सम्बन्धित रोगका बारेमा खोजि थालेका छन् । वैज्ञानिकहरु यस्ता रोग निवारणका लागि औषधि बनाउने काम गरिरहेका छन्।

पेल्भिक फ्लोरसँग सम्बन्धित समस्याहरु निकै आम हुन्छ । अमेरिकामा करिब एक चौथाई महिलामा यो समस्या छ । पेल्भिक डिसअर्डर भएपछि पिसावका लागि दबाव चाँडोचाँडो हुन्छ । मज्जाले हाँस्दा, खोक्दा वा हाच्छिऊ गर्दा पिसाव चुहिन्छ । यसका साथै पेल्भिक फ्लोरमा रहेको अंग बाहिरतर्फ निस्कन्छ । एउटा अर्को अध्ययनका अनुसार त ब्रिटेनमा ४२ प्रतिशत महिलामा पिसाव चाँडो खुस्किने गुनासो छ।

केही अध्ययनले पेल्भिक फ्लोर डिसअर्डरका लागि बढ्दो उमेरलाई जिम्मेवार ठहराउने गरेको छ भने केहीले केही पनि मानेका छैनन् । उनीहरुको अध्ययन अनुसार जवान युवतीमा पनि यो समस्या हुनु आम कुरा हो । यहाँसम्म कि महिला खेलाडीहरुलाई पनि पिसाव चुहिने समस्या हुन सक्दछ । कतिपय अवस्थामा भने पेटमा दबाव सिर्जना हुँदा पनि पिसाव निस्कन सक्दछ।

जरुरी छ जागरुकता
पेल्भिक मांसपेशीहरु बलियो बनाउनका लागि कयौ प्रकारका एक्सरसाइज गर्न भन्ने गरिन्छ । साथै दिचर्यामा बदलाव ल्याएर पनि यो समस्या नियन्त्रण गर्न सकिन्छ। यसका साथै कयौ प्रकारका डिभाइसको साहरा पनि लिइन्छ । ब्लैडरलाई सपोर्ट गर्नका लागि भजाइनाको माध्यमबाट पेसरी नामको डिभाइस शरीरमा राख्ने पनि गरिन्छ ।

मिडुरेथ्रल स्लिन्ज नामको डिभाइस पनि एउटा राम्रो विकल्प हो । तर यसका लागि अपरेशन गर्नु आवश्यक पर्दछ । पेल्भिक फ्लोरसँग सम्बन्धित अहिलेसम्म जति पनि अध्ययनको नतिजा आएका छन्, त्यसबाट सबै जना खुसी छन् । उनीहरुका अनुसार सुगर, मुटु र दिमागसम्बन्धी रोगमा लामो समयदेखि अध्ययन भइरहेको छ। तर महिलाहरुको कोखलाई लिएर अध्ययनको क्षेत्र नयाँ हो । यसका बावजुद अध्ययन तिब्रताका साथ अघि बढिरहेको छ र नतिजा पनि निकै राम्रो छ।

प्रोफेसर मिलरका अनुसार यदि युवतीहरुलाई किशोरावस्थामै उनीहरुको शरीरको आन्तरिक संरचना र मांसपेशीका बारेमा जानकारी दिइने हो भने धेरै समस्याहरुलाई समय रहँदै समापत गर्न सकिनेछ ।

यदि पेल्भिक मांसपेशीहरुसम्बन्धी जानकारी सबैलाई समयमै भएको खण्डमा केगल एक्सरसाइजको माध्यमबाट उनीहरुले यी मांसपेशीहरुलाई बलियो बनाउन सक्दछन् । कतिपय अवस्थामा जानकारी अभावकै कारण पनि रोगहरु बढ्ने गरेका छन् । बीबीसी हिन्दी


Ruslan

runner bike

ime

citizens bank

राजनीति

दुई वर्षभित्रमा मालपोत कार्यालयका ढड्डा र पुराना लिखतहरु ‘डिजिटलाइज्ड’ हुन्छ : प्रधानमन्त्री

४ असार, काठमाडौं । प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले भूमि व्यवस्थापनलाई प्रविधिमैत्री बनाउन सुरु गरिएको बताएका छन् । कलंकीमा बुधबार नमुना मालपोत कार्यालय घोषणा कार्यक्रमको उद्घाटन गर्दै प्रधानमन्त्री ओलीले विकास र सेवाको काममा प्रविधिको प्रयोग गरेर जनतालाई छिटो र छरितो सेवा दिइने बताए । प्रधानमन्त्री ओलीले भने, ‘अब मालापोतमा मात्र होइन, शिक्षा र स्वास्थ्यका क्षेत्रमा पनि प्रविधिको प्रयोग गरेर छिटो, छरितो र गुणस्तरीय सेवा प्रदान गरिनेछ ।’ प्रधानमन्त्री ओलीले अबको दुई वर्षभित्रमा देशका सबै मालपोत कार्यालयका ढड्डाहरु

सरकारले चौथो मधेस आन्दोलन गर्न बाध्य नबनाओस् : लक्ष्मणलाल कर्ण

४ असार, काठमाडौं । प्रतिनिधिसभाको बुधबारको बैठकमा राष्ट्रिय जनता पार्टीले चौथो मधेस आन्दोलनका लागि वाध्य नबनाउन सरकारलाई सचेत गराएकोे छ । बैठकमा बोल्दै राष्ट्रिय जनता पार्टीका सांसद लक्ष्मणलाल कर्णले संविधान संशोधन, लाल आयोग प्रतिवेदन सार्वजनिक, लोकसेवा आयोगको विज्ञापन रद्दलगायतका माग गर्दै आए पनि सरकारले नसुनेको भन्दै चौथो मधेस आन्दोलनका लागि वाध्य नबनाउन सरकारलाई सचेत गराए । सरकारले रोष्ट्रम घेराउ गरेपछि मात्रै बोल्ने असंसदीय पद्धति बसाएको आरोप उनले लगाए । उनले भने

प्रतिपक्षले बोल्यो भनेर डराउन हुदैन: शेरबहादुर देउवा

४ असार, काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसका सभापति तथा पूर्व प्रधानमन्त्री शेरबहादुर देउवाले प्रतिपक्ष दलले बोलेको सबै कुरा सरकारले पूरा गर्नु नपर्ने बताएका छन् । प्रतिनिधिसभाको बुधबार बसेको बैठकमा उनले प्रतिपक्षले बोल्यो भनेर डराउन नहुने बताए । देउवाले बैठकमा भने, ‘मैले माग गर्ने हो । मेरो अरु पनि माग छ । डराइ हाल्नु पर्ने ? शेरबहादुरले माग्यो मैले दिनु पर्‍यो भन्ने ? प्रतिपक्षको कामै बोल्ने हो । दिने ठाउँमा त हामी छैनौं नि ।’ संसदमा पनि सत्ता पक्ष बोल्ने र प्रतिपक्ष सुनेर बस्नु पर्ने अवस्था आएको देउवाको भनाइ छ । उनले भने, ‘संसद विपक्षीको हो । बोल्ने

अन्तर्राष्ट्रिय

दक्षिण कोरियाले उत्तर कोरियालाई ५० हजार टन चामल सहयोग गर्ने

४ असार, सोल। दक्षिण कोरियाले उत्तर कोरियालाई ५० हजार टन चामल सहयोग गर्ने दक्षिणी कोरियाली एकीकरण मन्त्रालयले बुधबार जानकारी दिएको छ। दुई कोरिया मामिलाको प्रमुख योजना बनाउने एकीकरण मन्त्रालयका मन्त्री किम ऐअन चुलले टेलिभिजनमार्फत एक पत्रकार सम्मेलनमा सो जानकारी दिएका हुन्। विश्व खाद्य कार्यक्रम (डब्ल्यूएफपी) मार्फत उत्तर कोरियालाई उक्त चामल प्रदान गरिने किमले बताएका छन्। किमका अनुसार सरकारले दुई महिनाभित्र उक्त ५० हजार टन चामल उत्तर कोरियालाई दिई सक्ने डब्ल्यूएफपीले जानकारी दिएको

जापानमा ६.४ म्याग्निच्युडको शक्तिशाली भूकम्प

४ असार, टोक्यो। जापानमा ६.४ म्याग्निच्युडको शक्तिशाली भूकम्प गएको छ । भूकम्पपछि सरकारले देशभर सुनामीको चेतावनी दिएको थियो तर अहिले चेतावनी फिर्ता लिइएको छ । भूकम्पबाट अलग अलग शहरमा २६ जना घाइते भएको समाचार छ । जापानको मौसम विभागले १ मिटर अग्लो समुद्री लहर टोक्योको उत्तरी तटीय षेत्रमा ठोक्किने चेतावनी दिएको थियो तर लहर १० सेन्टिमिटरको मात्र उठ्यो । प्रधानमन्त्री शिन्जो आबेले उनको सरकार पूर्ण रुपमा प्रकोपसँग लड्न तयार रहेको बताए । उनले नागरिकलाई भूकम्पका विषयमा सतर्क रहन 

ट्रम्पले आगामी राष्ट्रपतिय चुनावमा भाग लिने, सुरु गरे चुनावी अभियान

४ असार, काठमाडौं। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले थप चार वर्षको कार्यकालका निम्ति आफ्नो चुनाव प्रचार अभियानको औपचारिक रूपमा थालनी गरेका छन्। सन् २०२० मा हुने अर्को राष्ट्रपतीय चुनावका लागि औपचारिक अभियान सुरुवात गर्न उनले फ्लोरिडामा आयोजित एक र्‍यालीलाई सम्बोधन गरेका छन्। फ्लोरिडा राज्य आफ्नो दोस्रो घर भएको बताउँदै उनले समर्थकहरूलाई अर्को चार वर्षको लागि एक ढिक्का रहन आग्रह गरे।उनले विपक्षी डेमोक्र्याटिक पार्टीका सदस्यहरूको आलोचना गर्दै उनीहरूले देशलाई टुक्रा टुक्रा पार्न खोजेको आरोप पनि 

विचार / ब्लग

भारतीय फुटबल स्टार सुनील छेत्रीले मेस्सीले भन्दा बढी गोल यसरी गरे

क्रिस्टियानो रोनाल्डो र लियोनेल मेस्सी सर्वकालीन फुटबल खेलाडीहरूमध्ये सर्वोकृष्ट हुन्। यी दुवै खेलाडी क्लब वा देशका लागि खेल्दा गोल गर्न सिपालु छन्। तर यी दुवै महान् खेलाडीले अन्तर्राष्ट्रिय खेलमा गरेका गोल सङ्ख्याको सूचीको बीचमा अर्का खेलाडी छन् भन्दा धेरैलाई आश्चर्य लाग्न सक्छ। मेस्सीले भन्दा धेरै गोल गरेका खेलाडी भारतीय राष्ट्रिय टोलीका कप्तान सुनील छेत्री हुन् भन्दा अझ धेरै आश्चर्य लाग्न सक्छ। आइतवार राति थाईल्याण्डविरुद्धको एशियाली कप २०१९ अन्तर्गतको 

​लोकतन्त्रका खम्बामा खटपट

स्वतन्त्र राज्य व्यवस्थामा कार्यपालिका, व्यवस्थापिका र न्यायपालिकाबीचको त्रिकोणात्मक सम्बन्ध घनिष्ट हुनुपर्छ । संसदीय सुनुवाइ समितिले गत शुक्रबार प्रस्तावित प्रधानन्यायाधीश दीपकराज जोशीलाई प्रधानन्यायाधीश बन्ने बैधानिक बाटो रोकिदियो । यो निर्णयसँगै रामशाहपथस्थित सर्वोच्च अदालतको परिसरमात्र होइन, पुरै राष्ट्रिय राजनीति नै तरंगित बन्यो । हिजो अपरान्नहदेखि नै सामाजिक सञ्जाल र डिजिटल मिडियामा यसको पक्ष÷विपक्षमा विभिन्न मत–अभिमत प्रकट भएका छन् 

अनशनको शक्ति जुटाउने सन्त चिकित्सक

► अतृप्त
प्राध्यापक डाक्टर गोबिन्द के.सी. को पन्ध्रौँ अनशन शृंखला भर्खरै अन्त्य भएको छ । जोरजुलूम गर्दा पनि पार नलागेपछि देशकै कार्यकारी प्रमुखको प्रत्यक्ष निगरानीमा पछिल्लो अनशन शृंखला सताइसौं दिनमा आएर टुङ्गोमा पुग्यो । बितेका ६ बर्षमा सन्त चिकित्सकका अनशन शृंखलाले राजधानी काठमाडौंदेखि मोफसलमा अवस्थित जुम्लासम्मको अविस्मरणीय यात्रा तय गरेका छन् । डा. के.सी. को निराहार यात्रा भोग्नेलाईभन्दा देख्नेलाई पट्यारलाग्दो प्रतित हुन्छ । 
Top