ghaderi
esewa

महिलाको शरीरमा हुने रहस्यमय हिस्सा : किन भएन अहिलेसम्म कुनै अध्ययन ?


Thursday, 2 Aug, 2018 10:54 AM
महिलाहरू पुरुषको तुलनामा बढी बाँच्छन् भन्ने गरिन्छ । विज्ञानका अनुसार यसको कारण महिलाको जटिल शारीरिक संरचना हो । यसमा सबैभन्दा बढी जटिल छ, उनीहरुको कोख अर्थात प्रजनन अंगको संरचना, जसलाई अंग्रेजीमा पेल्भिक फ्लोर भन्ने गरिन्छ ।
अक्सर भेल्भिक फ्लोर बलियो हुनुपर्छ भन्ने सल्लाह दिने गरिन्छ । तर पेल्भिक सिस्टमले काम कसरी गर्छ, यसका बारेमा पर्याप्त जानकारी अहिलेसम्म प्राप्त भइसकेको छैन । पेल्भिक फ्लोर पुरुषमा पनि हुन्छ । तर महिलाहरूको जस्तो उनीहरूले बच्चा जन्माउनु पर्दैन । त्यसैले उनीहरुले महिलाले जस्तो समस्याहरूको सामना पनि गर्नु पर्दैन ।

के हो पेल्भिक फ्लोर ?
पेल्भिक फ्लोर शरीरको त्यो हिस्सा हो, जसमा ब्लेडर, यूटेरस, भजाइना र रेक्टम हुन्छ । यो हिस्सा महिलाहरुको शरीरको सबैभन्दा महत्वपूर्ण अंगहरूलाई सजाएर राख्छ । त्यसलाई सही ढंगले काम गर्न सहयोग गर्छ । तर, संसारभरमा लाखौ महिलाहरूको पेल्भिक फ्लोरमा कुनै न कुनै समस्या हुने गर्दछ । यो महिलाहरूको शरीरको निकै महत्वपूर्ण हिस्सा हो, यसका बावजुद यसमा रिसर्च शुन्य बराबर गरिएको छ।

अमेरिकाको मेशिगन युनिभर्सिटीमा पेल्भिक फ्लोर रिसर्चर तथा गाइनोलजिस्ट जेनिस मिलरका अनुसार शारीरिक संरचनामा दिमागपछि पेल्भिक फ्लोर नै सबैभन्दा जटिल छ। यसको काम गर्ने तरिकामाथि अहिलेसम्म स्पष्ट रुपमा कुनै अध्ययनको नतिजा आइसकेको छैन ।
शोधकर्ताहरुका लागि यो अहिलेसम्म शरीरको रहस्यमय हिस्सा बनेको छ। पेल्भिक सिस्टम कोखको हड्डीहरूका बिचमा लुकेको हुन्छ, जहाँसम्म पुग्नु सहज छैन । यसका साथै शारीरिक संरचनामा हरेक कुरा एकअर्कासँग अन्तरसम्बन्धित हुन्छन् । चर्चित जोन्स हापकिन्स युनिभर्सिटीमा गाइनोलजीका प्रोफेसर भिक्टोरिया हाँडाका अनुसार पेल्भिक फ्लोरको कुनै पनि समस्याले महिलाको जीवनभर असर पार्दछ ।
यद्यपि यो समस्याहरुले जीवनलाई खतरामा भने पर्दैन, त्यसैले न त आम मानिसले यसमा ध्यान दिन्छन् न त अध्ययनकर्ताहरुले यसलाई अहिलेसम्म गम्भीरतापूर्वक लिएका छन्।

अध्ययनको कमीको कारण

विज्ञानले हरेक ढंगले हरेक क्षेत्रमा निर्धक्क प्रगति गरेको छ। तर के कारण छ कि महिलाहरुको शरीरको यति महत्वपूर्ण हिस्सामाथि अहिलेसम्म कुनै सार्थक अध्ययन हुन सकेन । प्रोफेसर हाँडाका अनुसार दुर्भाग्यबस स्वास्थ्य क्षेत्रमा अहिलेसम्म जति अध्ययन भएको छ, त्यो पुरुषमा भएको छ। करिब करिब सबै अध्ययन पुरुष र महिला दुवैको शारीरिक संरचनालाई एकसमान मानेर गरिएका छन् । महिलाहरुको शरीरमा अलग्गै अध्ययनको आवश्यकतालाई कमै आँकिएको छ।
यसका साथै महिलाहरुको शरीर वा उनीहरुको गुप्त अंग र यौन अंगहरुको रोगका बारेमा कुरा गर्न हिच्किचाहट महशुस गर्ने गरिन्छ, जसका कारण कहिल्यै खुलेर आवाजै उठ्न सकेन कि महिलाहरूको शरीरलाई पुरुषकोभन्दा अलग्गै मानियोस र त्यसमा फरक ढंगले अध्ययन गरियोस ।
अवस्था यो छ कि अमेरिकी कंग्रेसमा कहिल्यै पनि कुनै सांसदले महिलाहरुको पेल्भिक फ्लोर प्रणालीमाथिको अध्ययनका लागि कुनै कोष माग गरेनन्। यद्यपि हालैका वर्षमा यस दिशामा केही अध्ययन भएका छन् । प्रोफेसर मिलर र उनका साथीहरु मिलेर एम.आर.आई. को माध्यमबाट पत्ता लगाएका छन् कि बच्चालाई जन्म दिएका कारणबाट पेल्भिक फ्लोरमा कयौप्रकारका चोट लाग्ने गर्दछ।

प्रजननका क्रममा चोट
एम.आर.आई. इमेजको माध्यमबाटै थाहा भयो कि डेलिभरीका क्रममा कयौ महिलाहरुको लेभेटर एनी नामको मांसपेशी फुट्ने गर्दछ, जसका कारण कोखको एउटा हिस्सा ठुलो भएर भजाइनाबाट बाहिर आउने गर्दछ । यसबाट पेल्भिक फ्लोर कमजोर हुन्छ।

यद्यपि यो कति महिलाहरुमा र कसरी हुन्छ, यसको आँकडा अलग छ । एउटा अध्ययनका अनुसार १३ देखि ३६ प्रतिशत महिलामा यस्तो भजाइनाको माध्यमबाट बच्चा जन्मने क्रममा हुन्छ । जबकि प्रोफेसर मिलरको अध्ययनका अनुसार यो आँकडा ५ देखि १५ प्रतिशत महिलाहरुमा छ। रोचक कुरा त यो छ कि लेभेटर एनी मांसपेशी फुटेको खबर विरामी वा डाक्टर दुवैले थाहा पाउँदैनन् । बच्चा जन्माउने बेला महिलाहरुको भित्री अंगमा कयौ प्रकारको ससाना चोट लाग्ने गर्दछ, जसलाई सामान्य मान्ने गरिन्छ ।तर नयाँ अध्ययनपछि पेल्भिक फ्लोरसँग सम्बन्धित समस्याहरु सुल्झाउने सहयोग पुग्नेछ ।
यद्यपि पेल्भिक फ्लोर बलियो बनाउनका लागि केगल एक्सरसाइज गर्न सुझाव दिने गरिन्छ । तर महिलाहरुका लागि घाइते मांसपेशीहरुका साथ यस्तो कुनै एक्सरसाइज सफल हुँदैन । अहिलेसम्मको अध्ययनका अनुसार पेल्भिक फ्लोरसँग सम्बन्धित विषयका लागि उमेर, मोटोपन र भजाइनाको बाटो बच्चा जन्माउनु महत्वपूर्ण छ।

पेल्भिक फ्लोर डिसअर्डर


प्रोफेसर हाँडाका अनुसार अधिकांश कमिलाहरुमा पेल्भिक फ्लोर डिसअर्डरसम्बन्धी समस्या हुँदैन । केहीमा निकै कम हुन्छ । तर त्यो खतरनाक हुँदैन । त्यसैले सन्तोषको कुरा यो छ कि वैज्ञानिकहरुले महिलाहरुको शारीरिक संरचनाका साथसाथ पेल्भिक फ्लोर प्रणाली र त्यससँग सम्बन्धित रोगका बारेमा खोजि थालेका छन् । वैज्ञानिकहरु यस्ता रोग निवारणका लागि औषधि बनाउने काम गरिरहेका छन्।

पेल्भिक फ्लोरसँग सम्बन्धित समस्याहरु निकै आम हुन्छ । अमेरिकामा करिब एक चौथाई महिलामा यो समस्या छ । पेल्भिक डिसअर्डर भएपछि पिसावका लागि दबाव चाँडोचाँडो हुन्छ । मज्जाले हाँस्दा, खोक्दा वा हाच्छिऊ गर्दा पिसाव चुहिन्छ । यसका साथै पेल्भिक फ्लोरमा रहेको अंग बाहिरतर्फ निस्कन्छ । एउटा अर्को अध्ययनका अनुसार त ब्रिटेनमा ४२ प्रतिशत महिलामा पिसाव चाँडो खुस्किने गुनासो छ।

केही अध्ययनले पेल्भिक फ्लोर डिसअर्डरका लागि बढ्दो उमेरलाई जिम्मेवार ठहराउने गरेको छ भने केहीले केही पनि मानेका छैनन् । उनीहरुको अध्ययन अनुसार जवान युवतीमा पनि यो समस्या हुनु आम कुरा हो । यहाँसम्म कि महिला खेलाडीहरुलाई पनि पिसाव चुहिने समस्या हुन सक्दछ । कतिपय अवस्थामा भने पेटमा दबाव सिर्जना हुँदा पनि पिसाव निस्कन सक्दछ।

जरुरी छ जागरुकता
पेल्भिक मांसपेशीहरु बलियो बनाउनका लागि कयौ प्रकारका एक्सरसाइज गर्न भन्ने गरिन्छ । साथै दिचर्यामा बदलाव ल्याएर पनि यो समस्या नियन्त्रण गर्न सकिन्छ। यसका साथै कयौ प्रकारका डिभाइसको साहरा पनि लिइन्छ । ब्लैडरलाई सपोर्ट गर्नका लागि भजाइनाको माध्यमबाट पेसरी नामको डिभाइस शरीरमा राख्ने पनि गरिन्छ ।

मिडुरेथ्रल स्लिन्ज नामको डिभाइस पनि एउटा राम्रो विकल्प हो । तर यसका लागि अपरेशन गर्नु आवश्यक पर्दछ । पेल्भिक फ्लोरसँग सम्बन्धित अहिलेसम्म जति पनि अध्ययनको नतिजा आएका छन्, त्यसबाट सबै जना खुसी छन् । उनीहरुका अनुसार सुगर, मुटु र दिमागसम्बन्धी रोगमा लामो समयदेखि अध्ययन भइरहेको छ। तर महिलाहरुको कोखलाई लिएर अध्ययनको क्षेत्र नयाँ हो । यसका बावजुद अध्ययन तिब्रताका साथ अघि बढिरहेको छ र नतिजा पनि निकै राम्रो छ।

प्रोफेसर मिलरका अनुसार यदि युवतीहरुलाई किशोरावस्थामै उनीहरुको शरीरको आन्तरिक संरचना र मांसपेशीका बारेमा जानकारी दिइने हो भने धेरै समस्याहरुलाई समय रहँदै समापत गर्न सकिनेछ ।

यदि पेल्भिक मांसपेशीहरुसम्बन्धी जानकारी सबैलाई समयमै भएको खण्डमा केगल एक्सरसाइजको माध्यमबाट उनीहरुले यी मांसपेशीहरुलाई बलियो बनाउन सक्दछन् । कतिपय अवस्थामा जानकारी अभावकै कारण पनि रोगहरु बढ्ने गरेका छन् । बीबीसी हिन्दी


Ruslan

ktm stell

ime

citizens bank

राजनीति

परिवर्तनको शुरुवात आफैँबाट गर्नुपर्छ : मुख्यमन्त्री पौडेल

१० वैशाख, काठमाडौं । प्रदेश नं ३ का मुख्यमन्त्री डोरमणि पौडेलले परिवर्तनको शुरुआत आफैँबाट गर्नुपर्ने बताएका छन । प्रदेश नं ३ को उद्योग, पर्यटन, वन तथा वातावरण मन्त्रालय र त्रिभुवन विश्वविद्यालयको विज्ञान तथा प्रविधि अनुसन्धान केन्द्रले आज खुमलटारस्थित राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण कोषमा आयोजना गरेको ‘राष्ट्रिय युवा वैज्ञानिक सम्मेलन–२०७६’ को उद्घाटन गर्दै उनले विज्ञान र प्रविधिको विकासका लागि परम्परागत सोच तोडेर अघि बढ्नुपर्नेमा जोड दिए। मुख्यमन्त्री पौडेलले सङ्घीय सरकारभन्दा प्रदेश सरकार नयाँ भएकाले यो एकवर्ष संरचना र ऐन नियम 

प्रचण्डको आग्रह-मुलुकमा फेरि विद्रोह हुने भ्रम नपाल्नु

१० वैशाख, काठमाडौं। सत्तारुढ नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा)का अध्यक्ष एवम् पूर्व प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहाल प्रचण्डले मुलुकमा फेरि विद्रोह गर्ने भ्रम नपाल्न सबैलाई आग्रह गरेका छन्। अध्यक्ष प्रचण्डले फेरि विद्रोह, फेरि हिंसा र आन्दोलन गर्नुपर्ने अवस्था आउने हो कि भन्ने भ्रम लिएर नहिँड्न आदिवासी/जनजाति समूदायलाई आग्रह गरे। उनले नेत्र विक्रम चन्द नेतृत्वको नेकपा आदिवासी जनजातिको पक्षमा नरहेको जिकिर गरे।मंगलबार ललितपुरमा आयोजित आदिवासी/जनजातिहरुको अधिकारसम्बन्धि उच्चस्तरीय अन्तरक्रिया कार्यक्रममा बोल्दै उनले 

प्रधानमन्त्री ओली भन्छन्-समृद्धिका लागि साहस र धैर्यतासँगै आत्मविश्वास चाहिन्छ

१० वैशाख, काठमाडौं । प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले देशलाई समृद्ध बनाउन साहस र धैर्यताको खाँचो रहेको बताएका छन्। प्रथम नेपाली महिला सगरमाथा आरोही पासाङल्हामु शेर्पाले सगरमाथा आरोहण गरेको २६ औँ वर्षको अवसरमा आयोजित पासाङ प्रतिष्ठा दिवस समारोहलाई सम्बोधन गर्दै उनले साहसी आरोही पासाङको प्रेरणा र आत्मविश्वासबाट अघि बढ्नसके देशलाई समुन्नत र प्रतिष्ठित बनाउन सकिने बताए। ‘हामी आज राष्ट्र निर्माणको एउटा राष्ट्रिय अभियानमा जुटिरहेका छौँ, यस्तो बेलामा साहस र धैर्यतासँगै आत्मविश्वासको पनि आवश्यकता छ, त्यही 

अन्तर्राष्ट्रिय

फिलिपिन्समा ६.२ म्याग्निच्युडको शक्तिशाली भूकम्प, ११ जनाको मृत्यु

१० वैशाख, फिलिपिन्स । मध्य फिलिपिन्सको समार प्रान्तमा मङ्गलबार मध्याह्न पुनः ६.२ म्याग्नीच्यूडको शक्तिशाली भूकम्प गएको फिलिपिन्स भौगर्भिक केन्द्रले जनाएको छ। भूकम्पको केन्द्र पूर्वी समार प्रान्तको सान जुलियानबाट करिब १९ किलोमिटर उत्तरतर्फ जमिनको सतहबाट करिब १७ किलोमिटर मुनि रहेको केन्द्रले जनाएको छ। भूकम्पको धक्का फिलिपिन्सको राजधानी मनिलासहित मध्य फिलिपिन्सका धेरै प्रान्तमा अनुभव गरिएको थियो। उक्त भूकम्पबाट भएको क्षतिको विवरण प्राप्त भइसकेको छैन। हिजो सोमबारमात्र फिलिपिन्समा ६ दशमलब

फिलिपिन्समा शक्तिशाली भूकम्प

९ वैशाख, मनिला । फिलिपिन्सको राजधानी मनिलामा समेत धक्का महसुस हुनगरी उत्तरी फिलिपिन्सको जाम्बालेसलाई केन्द्र बनाएर ५.७ म्याग्नीच्यूडको भूकम्प गएको छ । अमेरिकी भूगर्भ सर्भेले भने उक्त भूकम्प ६.३ म्याग्नीच्यूडको रहेको जनाएको छ । भूकम्पको केन्द्र जमिनको सतहबाट करिब ४० किलोमिटर मुनि रहेको फिलिपिनी भूगर्भ केन्द्रले 

युक्रेनको नयाँ राष्ट्रपतिमा हाँस्यकलाकार भोलोदमिर जेलेन्स्की

९ वैशाख, युक्रेन । देशको कार्यकारी पद सम्हालेको अभिनय गर्ने कलाकारले साँच्चै त्यही जिम्मेवारी पाए भने के गर्लान् ? धेरै कलाकारले यो प्रश्नको उत्तर खोजिराख्नु पर्दैन। किनकी उनीहरू त्यो अभिनयलाई कामको अंगमात्र ठान्छन्। कलाकारिता छोडेर सक्रिय राजनीतिमा आउँदैनन्, आए पनि चुनाव जित्न सक्दैनन्। तर पूर्वी युरोपियन मुलुक युक्रेनका हाँस्यकलाकार भोलोदमिर जेलेन्स्कीका लागि भने अब यो प्रश्नको उत्तर नखोजी सुख छैन। किनकी केही समयअघिसम्म टेलिभिजनमा संयोगवस राष्ट्रपति बनेको पात्रको भूमिका निर्वाह गरिरहेका उनी साँच्चै युक्रेनको राष्ट्रपति

विचार / ब्लग

भारतीय फुटबल स्टार सुनील छेत्रीले मेस्सीले भन्दा बढी गोल यसरी गरे

क्रिस्टियानो रोनाल्डो र लियोनेल मेस्सी सर्वकालीन फुटबल खेलाडीहरूमध्ये सर्वोकृष्ट हुन्। यी दुवै खेलाडी क्लब वा देशका लागि खेल्दा गोल गर्न सिपालु छन्। तर यी दुवै महान् खेलाडीले अन्तर्राष्ट्रिय खेलमा गरेका गोल सङ्ख्याको सूचीको बीचमा अर्का खेलाडी छन् भन्दा धेरैलाई आश्चर्य लाग्न सक्छ। मेस्सीले भन्दा धेरै गोल गरेका खेलाडी भारतीय राष्ट्रिय टोलीका कप्तान सुनील छेत्री हुन् भन्दा अझ धेरै आश्चर्य लाग्न सक्छ। आइतवार राति थाईल्याण्डविरुद्धको एशियाली कप २०१९ अन्तर्गतको 

​लोकतन्त्रका खम्बामा खटपट

स्वतन्त्र राज्य व्यवस्थामा कार्यपालिका, व्यवस्थापिका र न्यायपालिकाबीचको त्रिकोणात्मक सम्बन्ध घनिष्ट हुनुपर्छ । संसदीय सुनुवाइ समितिले गत शुक्रबार प्रस्तावित प्रधानन्यायाधीश दीपकराज जोशीलाई प्रधानन्यायाधीश बन्ने बैधानिक बाटो रोकिदियो । यो निर्णयसँगै रामशाहपथस्थित सर्वोच्च अदालतको परिसरमात्र होइन, पुरै राष्ट्रिय राजनीति नै तरंगित बन्यो । हिजो अपरान्नहदेखि नै सामाजिक सञ्जाल र डिजिटल मिडियामा यसको पक्ष÷विपक्षमा विभिन्न मत–अभिमत प्रकट भएका छन् 

अनशनको शक्ति जुटाउने सन्त चिकित्सक

► अतृप्त
प्राध्यापक डाक्टर गोबिन्द के.सी. को पन्ध्रौँ अनशन शृंखला भर्खरै अन्त्य भएको छ । जोरजुलूम गर्दा पनि पार नलागेपछि देशकै कार्यकारी प्रमुखको प्रत्यक्ष निगरानीमा पछिल्लो अनशन शृंखला सताइसौं दिनमा आएर टुङ्गोमा पुग्यो । बितेका ६ बर्षमा सन्त चिकित्सकका अनशन शृंखलाले राजधानी काठमाडौंदेखि मोफसलमा अवस्थित जुम्लासम्मको अविस्मरणीय यात्रा तय गरेका छन् । डा. के.सी. को निराहार यात्रा भोग्नेलाईभन्दा देख्नेलाई पट्यारलाग्दो प्रतित हुन्छ । 
Top